Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Rung

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 299-b. — ziyouz.com

    Rung RUNG, runglar — turkiy xalqlarning qad. xitoy manbalaridagi nomi. Dastlab mil. av. 2ming yillikka oid manbalarda qayd etilgan. R. etnonimini yoziş uçun qöllanilgan iyeroglif «odam», «jangçilar» kabi ma'noni anglatgan. Mil.av. 15—8-a.larga oid xitoy manbalarida R. kuyrung (guyrung, kunrung yoki kun çiqar tomondagi P.), şurung (ğarbiy R.) kabi qismlarga bölingan. Keyinçalik şim. dagi turklar rungdi yoki dirung (turk jangçilari) deb nomlana boşlangan.

    Mil. av. 2-a.da yozilgan «Şiji» («Tarixiy xotiralar») asarining Şiya xonlari (taxm. mil. av. 2197—1766 y.) tazkirasida ğarbiy R.ning Kunlun, Şiçji, Çusöv, Çjipi kabi 4 xonligi borligi körsatilgan. Keyinçalik Dali, Yiçu kabi ğarbiy R. davlatlarining to 3-a.ga qadar Gansu (Kengsu) ölkasida mavjud bölganligi aytilgan. R. di, (turk jangçilari) atamasi mil. av. 4-a.dan iste'moldan çiqib «xu» atamasi işlatilgan. Hunlar xoqonligi taşkil topgaç, şim. da yaşagan xular, ya'ni R.dilar «hun» («şyunnu», «syunnu») deb nomlangan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    РУНГ, рунглар — туркий халқларнинг қад. хитой манбаларидаги номи. Дастлаб мил. ав. 2минг йилликка оид манбаларда қайд этилган. Р. этнонимини ёзиш учун қўлланилган иероглиф «одам», «жангчилар» каби маънони англатган. Мил.ав. 15—8-а.ларга оид хитой манбаларида Р. куйрунг (гуйрунг, кунрунг ёки кун чиқар томондаги P.), шурунг (ғарбий Р.) каби қисмларга бўлинган. Кейинчалик шим. даги турклар рунгди ёки дирунг (турк жангчилари) деб номлана бошланган.

    Мил. ав. 2-а.да ёзилган «Шижи» («Тарихий хотиралар») асарининг Шия хонлари (тахм. мил. ав. 2197—1766 й.) тазкирасида ғарбий Р.нинг Кунлун, Шичжи, Чусўв, Чжипи каби 4 хонлиги борлиги кўрсатилган. Кейинчалик Дали, Йичу каби ғарбий Р. давлатларининг то 3-а.га қадар Гансу (Кенгсу) ўлкасида мавжуд бўлганлиги айтилган. Р. ди, (турк жангчилари) атамаси мил. ав. 4-а.дан истеъмолдан чиқиб «ху» атамаси ишлатилган. Ҳунлар хоқонлиги ташкил топгач, шим. да яшаган хулар, яъни Р.дилар «ҳун» («шюнну», «сюнну») деб номланган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.