Saraji qöy zoti
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 174-b. — ziyouz.com
Saraji qöy zoti - yarim dağal junli dumbali qöy zoti. Vatani — Turkmaniston. Nomi Mari ş. yaqinidagi Sari Ja ovuli nomidan. Çorvadorlar tomonidan uzoq tanlaş va saralaş orqali yaratilgan. Qöçqorlarining vazni 80—90 kg, sovliklariniki 50—65 kg. Dumbasi örtaça (6—7 kg), serpuştligi 110—115%. S.q.z. dumbali qöy zotlari orasida jun mahsuldorligi böyiça eng yaxşi zot hisoblanadi. Sovliqlaridan 3—3,5 kg, qöçqorlaridan 3,5— 4,5 kg jun qirqib olinadi. Junining tusi oq, oç kulrang kokilçalardan iborat, uz. 12— 20 sm, tarkibida uz. 7— 9 sm tiviti bor. Sof jun çiqişi — 55— 60%. Juni turkman gilamlari işlab çiqarişda xom aşyo hisoblanadi. Sof holda Turkmanistonda köpaytiriladi. Yil böyi yaylovda boqişga möljallangan. S.q.z. dan Özbekistonda dumbali jaydari qöylar zotini yaxşilaşda foydalaniladi. Toşkent viloyati Çinoz va Yangiyöl tumanlari xöjaliklarida S.q.z. duragaylari urçitib köpaytiriladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
САРАЖИ ҚЎЙ ЗОТИ - ярим дағал жунли думбали қўй зоти. Ватани — Туркманистон. Номи Мари ш. яқинидаги Сари Жа овули номидан. Чорвадорлар томонидан узоқ танлаш ва саралаш орқали яратилган. Қўчқорларининг вазни 80—90 кг, совликлариники 50—65 кг. Думбаси ўртача (6—7 кг), серпуштлиги 110—115%. С.қ.з. думбали қўй зотлари орасида жун маҳсулдорлиги бўйича энг яхши зот ҳисобланади. Совлиқларидан 3—3,5 кг, қўчқорларидан 3,5— 4,5 кг жун қирқиб олинади. Жунининг туси оқ, оч кулранг кокилчалардан иборат, уз. 12— 20 см, таркибида уз. 7— 9 см тивити бор. Соф жун чиқиши — 55— 60%. Жуни туркман гиламлари ишлаб чиқаришда хом ашё ҳисобланади. Соф ҳолда Туркманистонда кўпайтирилади. Йил бўйи яйловда боқишга мўлжалланган. С.қ.з. дан Ўзбекистонда думбали жайдари қўйлар зотини яхшилашда фойдаланилади. Тошкент вилояти Чиноз ва Янгийўл туманлари хўжаликларида С.қ.з. дурагайлари урчитиб кўпайтирилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.