Saroyçiq
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 207-b. — ziyouz.com
Saroyçiq — Oltin Örda şaharlaridan biri. Guryev ş.dan 60 km masofada, Ural daryosining öng qirğoğida joylaşgan (13-a.ning 2-yarmi). Şaharning nomi qölyozma manbalar hamda 14-a.da şu yerda zarb qilingan tangalar orqali yaxşi ma'lum. S. 1395 y. Amir Temur va Töxtamiş örtasida bölib ötgan uruşdan zarar körgan. Şahar aholisi Volga daryosi böyidagi köpgina şaharlar b-n savdosotiq qilgan. S. ança muddat davomida Oltin Örda va Ğarbiy Yevropa tojirlari uçun Osiyo mamlakatlari b-n tijorat, işlarini yuritişga öziga xos köprik vazifasini ötagan. S. bir tomondan Oltin Örda xonligini SaroyBerka b-n, 2tomondan esa Xorazm markazi Urganç b-n mustahkam boğlagan. Uşbu yöl 13—14-a.larda Şarq va Ğarbni birlaştiruvçi boş karvon yöli hisoblangan. Sdan Urgançgaça bölgan yölning har 30 km da quduqlar qazilgan, karvon saroylar barpo etilgan. Uşbu savdosotiq yöli Oltin Ördaning bir qança yirik şaharlari, xususan, Urganç orqali S.qa yönaltirilgan. Bu yerda yöl şim. va jan. tomonlarga qarab bölingan. Yölning şim. qismi SaroyBerka (Saroy aljadid), jan. qismi esa Hojitarxon orqali Mojar hamda Azov b-n boğlangan. Manbalarning dalolat berişiça, 1580 y. Yoyiq kazaklari hujumi paytida butunlay vayron qilingan.
Ad.: Yegorov V.L., Istoriçeskaya geografiya Zolotoy Ordi v XIII—XVI vv., M., 1983.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
САРОЙЧИҚ — Олтин Ўрда шаҳарларидан бири. Гурьев ш.дан 60 км масофада, Урал дарёсининг ўнг қирғоғида жойлашган (13-а.нинг 2-ярми). Шаҳарнинг номи қўлёзма манбалар ҳамда 14-а.да шу ерда зарб қилинган тангалар орқали яхши маълум. С. 1395 й. Амир Темур ва Тўхтамиш ўртасида бўлиб ўтган урушдан зарар кўрган. Шаҳар аҳолиси Волга дарёси бўйидаги кўпгина шаҳарлар б-н савдосотиқ қилган. С. анча муддат давомида Олтин Ўрда ва Ғарбий Европа тожирлари учун Осиё мамлакатлари б-н тижорат, ишларини юритишга ўзига хос кўприк вазифасини ўтаган. С. бир томондан Олтин Ўрда хонлигини СаройБерка б-н, 2томондан эса Хоразм маркази Урганч б-н мустаҳкам боғлаган. Ушбу йўл 13—14-а.ларда Шарқ ва Ғарбни бирлаштирувчи бош карвон йўли ҳисобланган. Сдан Урганчгача бўлган йўлнинг ҳар 30 км да қудуқлар қазилган, карвон саройлар барпо этилган. Ушбу савдосотиқ йўли Олтин Ўрданинг бир қанча йирик шаҳарлари, хусусан, Урганч орқали С.қа йўналтирилган. Бу ерда йўл шим. ва жан. томонларга қараб бўлинган. Йўлнинг шим. қисми СаройБерка (Сарой алжадид), жан. қисми эса Ҳожитархон орқали Можар ҳамда Азов б-н боғланган. Манбаларнинг далолат беришича, 1580 й. Ёйиқ казаклари ҳужуми пайтида бутунлай вайрон қилинган.
Ад.: Егоров В.Л., Историческая география Золотой Орды в XIII—XVI вв., М., 1983.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.