Satyagraxa
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 216–217-b. — ziyouz.com
Satyagraxa (sanskritça — haqiqat qatiylikda) — hind xalqining ingliz mustamlakasi davridagi kuraş şakllaridan biri. M. Gandi tomonidan 20-a. boşida işlab çiqilgan. Bunda kuraşning turli xil usullari, mutlaqo tinçlik vositalari — mitinglar ötkaziş, hukumatga arznomalar b-n murojaat qiliş, iş taşlaşlar uyuştiriş, hukumat farmoyişlarini bajarmaslik, solikdarni tölamaslik, hokimiyat b-n hamkorlik qilmaslik, unga itoat etmaslik va umuman kuç işlatmasdan kuraşişni bildiradi. S. dastlab M. Gandi tomonidan 20-a. boşida Jan. Afrikadagi hindlarni tahqirlaş siyosatiga qarşi ötkazildi. Gandi 1915 y.da Ahmadobod ş.da S ğoyalarini tarğib etuvçi markaz «Satyagraxa aşram»ni tuzdi. 1918—22 ylarda mamlakatda kötarilgan xalq ozodlik harakati davridan boşlab S. ötkaziş keng tuye oldi. S. tufayli Gandi Hindistonning siyosiy hayotida katta şuhrat qozondi. Mamlakatda xalq milliy ozodlik harakatining ğalaba qilişida Gandining S usuli muhim rol öynadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
САТЬЯГРАХА (санскритча — ҳақиқат қатьийликда) — ҳинд халқининг инглиз мустамлакаси давридаги кураш шаклларидан бири. М. Ганди томонидан 20-а. бошида ишлаб чиқилган. Бунда курашнинг турли хил усуллари, мутлақо тинчлик воситалари — митинглар ўтказиш, ҳукуматга арзномалар б-н мурожаат қилиш, иш ташлашлар уюштириш, ҳукумат фармойишларини бажармаслик, соликдарни тўламаслик, ҳокимият б-н ҳамкорлик қилмаслик, унга итоат этмаслик ва умуман куч ишлатмасдан курашишни билдиради. С. дастлаб М. Ганди томонидан 20-а. бошида Жан. Африкадаги ҳиндларни таҳқирлаш сиёсатига қарши ўтказилди. Ганди 1915 й.да Аҳмадобод ш.да С ғояларини тарғиб этувчи марказ «Сатьяграха ашрам»ни тузди. 1918—22 йларда мамлакатда кўтарилган халқ озодлик ҳаракати давридан бошлаб С. ўтказиш кенг туе олди. С. туфайли Ганди Ҳиндистоннинг сиёсий ҳаётида катта шуҳрат қозонди. Мамлакатда халқ миллий озодлик ҳаракатининг ғалаба қилишида Гандининг С усули муҳим роль ўйнади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.