Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Savanna zonalari

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 12-b. — ziyouz.com

    Savanna zonalari asosan, subekvatorial, kamroq tropik va subtropik mintaqalarda joylaşgan tabiat zonalari. Iklimi mavsumiy sernam, qurğoqçil va yomğirli mavsumlari anik, ajralib turadi. Yomğirli davr ekvator tomonga uzayib borib 8—9 oygaça yetadi. Yoğin miqdori 250 mm dan 2000 mm gaça. Daryolarda suv mikdori fasllarga qarab keskin özgaradi. Tuproqlari qizilqönğir, qizil tuproq. Ösimliklar qurğoqçil buta va öt ösimliklaridan sernam joylarda böliq ötli örmonlargaça özgaradi. S.z.da yirik ötxör hayvonlar (antilopa, jirafa, begemot, zebra, fil va b.), yirtqiçlar va turli quşlar yaşaydi. Köp yerlar inson tomonidan özgartirib yuborilgan. Haydaladigan yerlarda paxta, yer yonğoq, şakarqamiş va b. ekiladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    САВАННА ЗОНАЛАРИ асосан, субэкваториал, камроқ тропик ва субтропик минтақаларда жойлашган табиат зоналари. Иклими мавсумий сернам, қурғоқчил ва ёмғирли мавсумлари аник, ажралиб туради. Ёмғирли давр экватор томонга узайиб бориб 8—9 ойгача етади. Ёғин миқдори 250 мм дан 2000 мм гача. Дарёларда сув микдори фаслларга қараб кескин ўзгаради. Тупроқлари қизилқўнғир, қизил тупроқ. Ўсимликлар қурғоқчил бута ва ўт ўсимликларидан сернам жойларда бўлиқ ўтли ўрмонларгача ўзгаради. С.з.да йирик ўтхўр ҳайвонлар (антилопа, жирафа, бегемот, зебра, фил ва б.), йиртқичлар ва турли қушлар яшайди. Кўп ерлар инсон томонидан ўзгартириб юборилган. Ҳайдаладиган ерларда пахта, ер ёнғоқ, шакарқамиш ва б. экилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.