Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Saxarin

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 234-b. — ziyouz.com

    Saxarin (o sulfobenzoy kislota imidi) — rangsiz, şirin ta'mli kristall modda. Mol. m. 183,25. Suyuqlaniş t-rasi 224—226°, suvda oz eriydi. Suv qöşib qaynatilsa, bemaza modda — o sulfamidbenzoy kislota hosil böladi. Metallar b-n tuz hosil kiladi. Işuriy metalli tuzlari suvda yaxşi eriydi S. natriyli tuzining 3 molekula suvli kristallogidrati şakardan 400—500 marta şirin; tiş pastalari, ba'zi atirupa mahsulotlarini şirin ta'mli qiliş uçun işlatiladi. S. otoluolsulfoamidni KMpO4 b-n oksidlaş usulida olinadi. Organizmda hazm bölmaydi, siydik b-n çiqib ketadi. Diabet b-n kasallanganlar ovqatiga şakar örniga qöşib beriladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    САХАРИН (о сульфобензой кислота имиди) — рангсиз, ширин таъмли кристалл модда. Мол. м. 183,25. Суюқланиш т-раси 224—226°, сувда оз эрийди. Сув қўшиб қайнатилса, бемаза модда — о сульфамидбензой кислота ҳосил бўлади. Металлар б-н туз ҳосил килади. Ишурий металли тузлари сувда яхши эрийди С. натрийли тузининг 3 молекула сувли кристаллогидрати шакардан 400—500 марта ширин; тиш пасталари, баъзи атирупа маҳсулотларини ширин таъмли қилиш учун ишлатилади. С. отолуолсульфоамидни КМпО4 б-н оксидлаш усулида олинади. Организмда ҳазм бўлмайди, сийдик б-н чиқиб кетади. Диабет б-н касалланганлар овқатига шакар ўрнига қўшиб берилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.