Sazağon makoni
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 27-b. — ziyouz.com
Sazağon makoni — Samarqand ş. yaqinidagi Sazağon qişloğidan topilgan neolit davri yodgorligi. 1964 y.da M. Jöraqulov boşliq arxeologolimlar tomonidan topilgan. Hoz. kunga qadar davom etayotgan tadkiqotlar natijasida makondan toğli jamoalarga xos bölgan köplab toş qurollar topib örganilgan, ular fanda «Sazagon madaniyati» deb nom olgan. Uşbu madaniyatni örganiş natijasida Zarafşon vohasi toğ oldi mintaqalarida yaşagan neolit jamoalarining turmuş tarzi, ma'naviy dunyosi, xöjaligi, madaniy aloqalari masalalari böyiça köplab ma'lumotlar töplangan. Xususan, S.m.dan topilgan yorğuçoq, qadamatoş (öroq) tiğlari ziroatçilikdan, qöy, eçki suyaklari esa, çorvaçilikdan dalolat beradi. Ammo, topilmalarning umumiy taxlili — bu jamoalarning asosiy xöjaligi ovçilik va terimçilik bölganligini körsatadi. S.m. jamoalari qöniqöşni qabilalar b-n keng kölamda madaniy aloqalar örnatganligi aniqlangan. Mas, toş sanoati tarkibidagi mexnat qurollarini yasaşda qöllanilgan texnologiya usullari, sopol parçalari — quyi Zarafşon voxdsidagi Darvozaqir, Markaziy Farğona vohasidagi neolit jamoalari hamda Tojikistondagi Tutqovul-Hisor jamoalari madaniyatini eslatadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
САЗАҒОН МАКОНИ — Самарқанд ш. яқинидаги Сазағон қишлоғидан топилган неолит даври ёдгорлиги. 1964 й.да М. Жўрақулов бошлиқ археологолимлар томонидан топилган. Ҳоз. кунга қадар давом этаётган тадкиқотлар натижасида макондан тоғли жамоаларга хос бўлган кўплаб тош қуроллар топиб ўрганилган, улар фанда «Сазагон маданияти» деб ном олган. Ушбу маданиятни ўрганиш натижасида Зарафшон воҳаси тоғ олди минтақаларида яшаган неолит жамоаларининг турмуш тарзи, маънавий дунёси, хўжалиги, маданий алоқалари масалалари бўйича кўплаб маълумотлар тўпланган. Хусусан, С.м.дан топилган ёрғучоқ, қадаматош (ўроқ) тиғлари зироатчиликдан, қўй, эчки суяклари эса, чорвачиликдан далолат беради. Аммо, топилмаларнинг умумий тахлили — бу жамоаларнинг асосий хўжалиги овчилик ва теримчилик бўлганлигини кўрсатади. С.м. жамоалари қўниқўшни қабилалар б-н кенг кўламда маданий алоқалар ўрнатганлиги аниқланган. Мас, тош саноати таркибидаги мехнат қуролларини ясашда қўлланилган технология усуллари, сопол парчалари — қуйи Зарафшон вохдсидаги Дарвозақир, Марказий Фарғона воҳасидаги неолит жамоалари ҳамда Тожикистондаги Тутқовул-Ҳисор жамоалари маданиятини эслатади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.