Selom
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 7-b. — ziyouz.com
Selom (yun. koiloma — çuqurlik, böşliq) — ikkilamçi tana böşliği, köp hujayrali hayvonlar (halqali çuvalçanglar, mollyuskalar, ignaterililar, pogonoforalar, xordalilar va b.)da tana devori b-n içki organlar oraliğidagi böşliq. S. mezodermadan hosil bölgan epiteliy devor b-n çegaralangan; selomik suyuqlik b-n tölib turadi, taşqi muhitga maxsus nayçalar — selomoduktlar orqali oçiladi. S. tana devori, muskullari uçun tayanç (gidrostatik skelet); organizm içki muhitining biokimyoviy turğunligini ta'minlaydi. Bundan taşqari, bir qança ikkinçi darajali: oziqlantiriş, ayiriş, nafas oliş, jinsiy va b. funksiyalarni bajaradi. S.ga ega bölgan hayvonlar ikkilamçi tana böşliqli, ya'ni selomik hayvonlar deyiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЦЕЛОМ (юн. koiloma — чуқурлик, бўшлиқ) — иккиламчи тана бўшлиғи, кўп ҳужайрали ҳайвонлар (ҳалқали чувалчанглар, моллюскалар, игнатерилилар, погонофоралар, хордалилар ва б.)да тана девори б-н ички органлар оралиғидаги бўшлиқ. Ц. мезодермадан ҳосил бўлган эпителий девор б-н чегараланган; целомик суюқлик б-н тўлиб туради, ташқи муҳитга махсус найчалар — целомодуктлар орқали очилади. Ц. тана девори, мускуллари учун таянч (гидростатик скелет); организм ички муҳитининг биокимёвий турғунлигини таъминлайди. Бундан ташқари, бир қанча иккинчи даражали: озиқлантириш, айириш, нафас олиш, жинсий ва б. функцияларни бажаради. Ц.га эга бўлган ҳайвонлар иккиламчи тана бўшлиқли, яъни целомик ҳайвонлар дейилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.