Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Sergey Sergeyeviç Prokofyev

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 400–401-b. — ziyouz.com

    Prokofyev Sergey Sergeyeviç [1891. 11 (23).4, Donetsk viloyati Sonsovka qişloği — 1953.5.3, Moskva] — rus kompozitori, pianinoçi, dirijyor, xalq artisti (1947). Italiya (1934), Şvetsiya (1947) musiqa akademiyalari a'zosi. Peterburg konservatoriyasini kompozitsiya (1909), fortepiano va di-rijyorlik (1914) buyiça tugatgan. 1918—32 y.larda AQŞ va Yevropada yaşagan, 1933 y.dan Moskva konserva-toriyasi huzuridagi Oliy mahorat maktabida dare bergan. P. ijodi 20-a. jahon musiqa madaniyatida butun bir davrni taşkil qiladi. U musiqa san'atining uslubiy, badiiy-ifodaviy (ayniqsa, garmoniya, kuy) tizimlarini yangilab, öziga xos yöl oçdi va köpgina (jumladan, Özbekiston) kompozitorlar ijodiga ta'sir körsatdi. Asarlari hayotbaxşligi, kuçli iroda va erkin ruhi, nafis lirikaga boyligi b-n ajralib turadi. Deyarli barça musiqa janrlariga muro-jaat qilgan P. musiqiy portret ustasi sifatida tanilgan. Ijodida musiqali sahna janri asosiy örin tutadi. Uning «3 apelsinga muhabbat», «Olovli farişta», «Uruş va tinçlik» ope-ralari, «Romeo va Julyetta», «Zoluşka», «Toş gul haqida xikoya» baletlari, «Aleksandr Nevskiy» kantatasi, çolğu konsertlari, 1-, 5—7- simfoniyalari, köpgina kamer-çolğu asarlari, kinofilmlarga yozgan musikalari 20-a. musiqasining mumtoz namunalaridir. Davlat mukofoti laureati (1943, 1946, 1947, 1951).

    Navoiy teatrida P.ning «Zoluşka», «Olovli farişta», sönggi yillarda «Romeo va Julyetta» asarlari sahnalaştirilgan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ПРОКОФЬЕВ Сергей Сергеевич [1891. 11 (23).4, Донецк вилояти Сонцовка қишлоғи — 1953.5.3, Москва] — рус композитори, пианиночи, дирижёр, халқ артисти (1947). Италия (1934), Швеция (1947) мусиқа академиялари аъзоси. Петербург консерваториясини композиция (1909), фортепиано ва ди-рижёрлик (1914) буйича тугатган. 1918—32 й.ларда АҚШ ва Европада яшаган, 1933 й.дан Москва консерва-торияси ҳузуридаги Олий маҳорат мактабида даре берган. П. ижоди 20-а. жаҳон мусиқа маданиятида бутун бир даврни ташкил қилади. У мусиқа санъатининг услубий, бадиий-ифодавий (айниқса, гармония, куй) тизимларини янгилаб, ўзига хос йўл очди ва кўпгина (жумладан, Ўзбекистон) композиторлар ижодига таъсир кўрсатди. Асарлари ҳаётбахшлиги, кучли ирода ва эркин руҳи, нафис лирикага бойлиги б-н ажралиб туради. Деярли барча мусиқа жанрларига муро-жаат қилган П. мусиқий портрет устаси сифатида танилган. Ижодида мусиқали саҳна жанри асосий ўрин тутади. Унинг «3 апельсинга муҳаббат», «Оловли фаришта», «Уруш ва тинчлик» опе-ралари, «Ромео ва Жульетта», «Золушка», «Тош гул ҳақида хикоя» балетлари, «Александр Невский» кантатаси, чолғу концертлари, 1-, 5—7- симфониялари, кўпгина камер-чолғу асарлари, кинофильмларга ёзган мусикалари 20-а. мусиқасининг мумтоз намуналаридир. Давлат мукофоти лауреати (1943, 1946, 1947, 1951).

    Навоий театрида П.нинг «Золушка», «Оловли фаришта», сўнгги йилларда «Ромео ва Жульетта» асарлари саҳналаштирилган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.