Setse paşşasi
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 15-b. — ziyouz.com
Setse paşşasi (Glossina) - kalta möylovli ikki qanotli haşarotlar uruği. Uz. 9—14 mm. Jağ paypaslagiçlari uzun va keng, sançib söruvçi xartumi uzun. 20 ga yaqin turi tropik va subtropik Afrikaning nam örmonlarida tarqalgan. Tirik tuğadi. Tuğilgan qurtlari darrov ğumbakka aylanadi. Bir qança turlari oğir kasallik qözğatuvçi tripanosomalarni yuqtiradi. S.p.ning 3 turi oğir uyqu kasalligi tripanosomasini (kasallikdan har yili minglab kişilar halok böladi), boşqa ikki turi uy hayvonlarida kasallik tuğdiradigan tripanosomalarni yuqtiradi. S.p.ga qarşi har xil pestitsidlar yordamida olib borilgan kuraş çoralari unçalik samara bermadi, lekin flora va faunaga katta ziyon yetkazdi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЦЕЦЕ ПАШШАСИ (Glossina) - калта мўйловли икки қанотли ҳашаротлар уруғи. Уз. 9—14 мм. Жағ пайпаслагичлари узун ва кенг, санчиб сўрувчи хартуми узун. 20 га яқин тури тропик ва субтропик Африканинг нам ўрмонларида тарқалган. Тирик туғади. Туғилган қуртлари дарров ғумбакка айланади. Бир қанча турлари оғир касаллик қўзғатувчи трипаносомаларни юқтиради. Ц.п.нинг 3 тури оғир уйқу касаллиги трипаносомасини (касалликдан ҳар йили минглаб кишилар ҳалок бўлади), бошқа икки тури уй ҳайвонларида касаллик туғдирадиган трипаносомаларни юқтиради. Ц.п.га қарши ҳар хил пестицидлар ёрдамида олиб борилган кураш чоралари унчалик самара бермади, лекин флора ва фаунага катта зиён етказди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.