Şeroziy
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 117-b. — ziyouz.com
Şeroziy (taxallusi; asli nomi Yoqubov Madrahim, 1890, Xiva — 1973.22.10, Urganç) — xonanda va sozanda (dutor, garmon). Özbekistonda xizmat körsatgan san'at arbobi (1949), Özbekiston xalq artisti (1970). Qurji ota Avazmatovdan dutor çalişni, Polvon duzçidan suvora yöllarini, Qurbon ota Ismoilovdan xalq qöşiqlarini va garmon çalişni özlaştirgan. Yoşligidan töy, bazm, xalq sayillarida xizmat qilib, Xorazm, Qoraqalpoğiston va Turkmanistonda şuhrat qozongan. Xivada konsert brigadasi (1920), Hamza taşkil qilgan teatr truppasi (1921)da xonanda va sozanda. Moskvadagi özbek san'ati dekadasi (1937), Katta Farğona kanali qurilişi (1939)da qatnaşgan. 1941— 45 yillarda Yangiyöl musiqali drama va komediya teatrida işlagan. U xalq qöşiqlari (mas, «Tasadduqman», «Qora şomlar», «Aliqambar» «Qora soçing» va boşqalar), Xorazm doston yöllari, suvoralar, maqomlarning tarona va ufar qismlarini mahorat bilan ijro etgan. Ş.bastalagan «Gul Vatan», «Asrlar orziqib» va boşqalar qöşiqlar ommalaşgan. San'atşunoslik instituti Ş.dan ayrim xorazm xalq qöşiqlari va, asosan, suvoralarni magnit lentasiga yozib olgan (1957). M.Yusupov Ş. ijrosida notaga olgan xorazm xalq qöşiqlarini «Özbek xalq muzikasi»ning 7jildiga kiritgan (1960). V. Fayozov, K. Otaniyozov, M. Rahimov, S.Rahimova, M. Yusupovlar Ş.ning şogirdlaridir.
Ad.: Avaz Sotim, Madrahimov O., Madrahim Şeroziy, Urganç, 1989.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ШЕРОЗИЙ (тахаллуси; асли номи Ёқубов Мадраҳим, 1890, Хива — 1973.22.10, Урганч) — хонанда ва созанда (дутор, гармон). Ўзбекистонда хизмат кўрсатган санъат арбоби (1949), Ўзбекистон халқ артисти (1970). Қуржи ота Авазматовдан дутор чалишни, Полвон дузчидан сувора йўлларини, Қурбон ота Исмоиловдан халқ қўшиқларини ва гармон чалишни ўзлаштирган. Ёшлигидан тўй, базм, халқ сайилларида хизмат қилиб, Хоразм, Қорақалпоғистон ва Туркманистонда шуҳрат қозонган. Хивада концерт бригадаси (1920), Ҳамза ташкил қилган театр труппаси (1921)да хонанда ва созанда. Москвадаги ўзбек санъати декадаси (1937), Катта Фарғона канали қурилиши (1939)да қатнашган. 1941— 45 йилларда Янгийўл мусиқали драма ва комедия театрида ишлаган. У халқ қўшиқлари (мас, «Тасаддуқман», «Қора шомлар», «Алиқамбар» «Қора сочинг» ва бошқалар), Хоразм достон йўллари, суворалар, мақомларнинг тарона ва уфар қисмларини маҳорат билан ижро этган. Ш.басталаган «Гул Ватан», «Асрлар орзиқиб» ва бошқалар қўшиқлар оммалашган. Санъатшунослик институти Ш.дан айрим хоразм халқ қўшиқлари ва, асосан, сувораларни магнит лентасига ёзиб олган (1957). М.Юсупов Ш. ижросида нотага олган хоразм халқ қўшиқларини «Ўзбек халқ музикаси»нинг 7жилдига киритган (1960). В. Фаёзов, К. Отаниёзов, М. Раҳимов, С.Раҳимова, М. Юсуповлар Ш.нинг шогирдларидир.
Ад.: Аваз Сотим, Мадраҳимов О., Мадраҳим Шерозий, Урганч, 1989.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.