Şilvi
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 131-b. — ziyouz.com
Şilvi ŞILVI, uçqat — şilvidoşlar oilasiga mansub butalar turkumi. 30 dan ortiq turi ma'lum. Özbekistonda Ş.ning xuşböy Ş., tangabarg Ş., tatar Ş.si, maydagul Ş., Korolkov Ş.si, nozik Ş., maydabarg Ş., olga Ş.si, altman Ş.si va boşqalar turlari uçraydi. Böyi 1,5 m dan 4,5 m gaça, barglari keng tuxumsimon, ba'zilariniki uzun tuxumsimon, gullari ikki jinsli, oq, sarğiş, qizil, puşti, apr.—may oylarida gullab, avg.—sent.da uruğlaydi. Mevasi sersuv, rezavor. Xuşböy Ş., tatar Ş.si, maydagul Ş. manzarali ösimlik sifatida östiriladi. Ş.ning boşqa köplab turlari toğ daralari, daryo böylari, toğ yonbağirlarida butazorlar hosil qilib, daraxtzorlar orasida, adirlarda ösadi. Sovuqqa çidamsiz. Daşt zonalarida ekinzorlarni himoya qiliş, kökalamzorlar, yaşil devorlar hosil qilişda foydalaniladi. Yoğoçi qattiq va mustahkam bölganligi tufayli duradgorlik va mebelsozlikda işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ШИЛВИ, учқат — шилвидошлар оиласига мансуб буталар туркуми. 30 дан ортиқ тури маълум. Ўзбекистонда Ш.нинг хушбўй Ш., тангабарг Ш., татар Ш.си, майдагул Ш., Корольков Ш.си, нозик Ш., майдабарг Ш., ольга Ш.си, алтман Ш.си ва бошқалар турлари учрайди. Бўйи 1,5 м дан 4,5 м гача, барглари кенг тухумсимон, баъзилариники узун тухумсимон, гуллари икки жинсли, оқ, сарғиш, қизил, пушти, апр.—май ойларида гуллаб, авг.—сент.да уруғлайди. Меваси серсув, резавор. Хушбўй Ш., татар Ш.си, майдагул Ш. манзарали ўсимлик сифатида ўстирилади. Ш.нинг бошқа кўплаб турлари тоғ даралари, дарё бўйлари, тоғ ёнбағирларида бутазорлар ҳосил қилиб, дарахтзорлар орасида, адирларда ўсади. Совуққа чидамсиз. Дашт зоналарида экинзорларни ҳимоя қилиш, кўкаламзорлар, яшил деворлар ҳосил қилишда фойдаланилади. Ёғочи қаттиқ ва мустаҳкам бўлганлиги туфайли дурадгорлик ва мебелсозликда ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.