Şirinbeka oğo maqbarasi
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 159–160-b. — ziyouz.com
Şirinbeka oğo maqbarasi - Samarqanddagi me'moriy yodgorlik (14-asr oxiri); Şohizinda tarkibida. Amir Temurning singlisi Şirinbeka oğoga atab qurilgan. Maqbara ravoği içidagi arabiy bitikda muhim tarixiy hujjat saqlangan (tarjimasi): «Bu qabr malikai muazzama, mukarrama Şirinbeka oğo Tarağay (bek) qiziniki. Ravzasini Alloh nurli etsin. Sana 787» (mil. 1385/6). Maqbara peştoqgumbazli, bir xonali (ziyoratxona, 6,2x6,2 m), xona törida daxma bor. Ziyoratxona tagida kiçikroq sardoba — görxona joylaşgan. Maqbaraning boş tarzi serhaşam koşinkori bezatilgan, turli naqş va yozuvlar qoldiği saqlangan (qolgan tarzlari bezaksiz). 4 mehrobiy ravoq ustiga gumbaz boğlangan; gumbazning naqşlari sopol koşin va ğiştçalardan terilgan, ranglar uyğunlaşib, juda nafis va serhaşam körinadi. Içki devorlariga tilla halli islimiy naqşlar, quşçalar, manzaralar tasviri işlangan. Kesma koşin işlatilgan dastlabki yetuk inşoot bölgan Ş.o.m. şaklu şamoyili, bezaklari jihatidan 14-asr 90-y.larida erişilgan me'moriy yuksalişning mukammal namunasi sifatida qadrlidir.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ШИРИНБЕКА ОҒО МАҚБАРАСИ - Самарқанддаги меъморий ёдгорлик (14-аср охири); Шоҳизинда таркибида. Амир Темурнинг синглиси Ширинбека оғога атаб қурилган. Мақбара равоғи ичидаги арабий битикда муҳим тарихий ҳужжат сақланган (таржимаси): «Бу қабр маликаи муаззама, мукаррама Ширинбека оғо Тарағай (бек) қизиники. Равзасини Аллоҳ нурли этсин. Сана 787» (мил. 1385/6). Мақбара пештоқгумбазли, бир хонали (зиёратхона, 6,2x6,2 м), хона тўрида дахма бор. Зиёратхона тагида кичикроқ сардоба — гўрхона жойлашган. Мақбаранинг бош тарзи серҳашам кошинкори безатилган, турли нақш ва ёзувлар қолдиғи сақланган (қолган тарзлари безаксиз). 4 меҳробий равоқ устига гумбаз боғланган; гумбазнинг нақшлари сопол кошин ва ғиштчалардан терилган, ранглар уйғунлашиб, жуда нафис ва серҳашам кўринади. Ички деворларига тилла ҳалли ислимий нақшлар, қушчалар, манзаралар тасвири ишланган. Кесма кошин ишлатилган дастлабки етук иншоот бўлган Ш.о.м. шаклу шамойили, безаклари жиҳатидан 14-аср 90-й.ларида эришилган меъморий юксалишнинг мукаммал намунаси сифатида қадрлидир.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.