Şopur II
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 198-b. — ziyouz.com
Şopur II (? 379) Eron şohi (309— 379), Sosoniylarayak. Ş.P hukmronlik qilgan davrida davlatni mustahkamlab, şoh hokimiyatining obrösini qayta tikladi. Kuşon podşoligi va xioniylargg. qarşi bosqinçilik uruşlarini olib borgan (346— 347). Keyinçalik xioniylar bilan ittifoq tuzib, 359—363 yillarda Rim imperiyasiga qarşi kuraşgan. Bosqinçilik uruşlari natijasida Rim imperiyasining katta qismi Sosoniylar davlati tarkibiga ötgan. Armaniston ham töla böysundirilgan. Ş.P 369—375 yillarda kuşonlar ustiga 2 marta yuriş qilib, har 2 jangda ham qaqşatqiç zarbaga uçragan.
Ş.P köplab şaharlarga, jumladan, Suza şahri örnida EronXvarreŞopurga asos solgan. Avesto matni maxsus tafsir va tahrir qilinib, yaxlit kitob şakliga keltirilgan.
Keyinçalik örta asrlar Şarq adabiyotida Şopur obrazi şakllangan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ШОПУР II (? 379) Эрон шоҳи (309— 379), Сосонийлараяк. Ш.П ҳукмронлик қилган даврида давлатни мустаҳкамлаб, шоҳ ҳокимиятининг обрўсини қайта тиклади. Кушон подшолиги ва хионийларгг. қарши босқинчилик урушларини олиб борган (346— 347). Кейинчалик хионийлар билан иттифоқ тузиб, 359—363 йилларда Рим империясига қарши курашган. Босқинчилик урушлари натижасида Рим империясининг катта қисми Сосонийлар давлати таркибига ўтган. Арманистон ҳам тўла бўйсундирилган. Ш.П 369—375 йилларда кушонлар устига 2 марта юриш қилиб, ҳар 2 жангда ҳам қақшатқич зарбага учраган.
Ш.П кўплаб шаҳарларга, жумладан, Суза шаҳри ўрнида ЭронХварреШопурга асос солган. Авесто матни махсус тафсир ва таҳрир қилиниб, яхлит китоб шаклига келтирилган.
Кейинчалик ўрта асрлар Шарқ адабиётида Шопур образи шаклланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.