Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Sian

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 329-b. — ziyouz.com

    Sian — Xitoyning markaziy qismidagi şahar. Veyxe daryosi (Xuanxe daryosi irmoği) vodiysida joylaşgan. Şensi provinsiyasining ma'muriy markazi. Aholisi 6,7 mln. kişi (1998). Transport yöllari tuguni. Metallurgiya, köp tarmoqli maşinasozlik (stanok, pribor, avtomaşina, traktor va samolyotlar i.ç.), keramika, töqimaçilik, farmatsevtika, lokböyoq, oziq-ovqat sanoati korxonalari mavjud. un-t, muzeylar bor.

    S. — qad. şahar. Şaharga mil.av. 202 y.da Xan imperiyasi poytaxti sifatida asos solingan va Çan'an deb atalgan. 3—6-a.larda Çan'an Şim. Xitoy davlatlari poytaxti bölgan. 583 y.da xoz. S. örnida Yan Szyan imperiyasi davrida Xitoyning yangi poytaxti Dasin ş. qurilgan va keyinroq Çan'an deb qayta nomlangan.

    10-a.dan boşlab, S. avvalgi mavqeini yöqota borgan. 14-a.da yangitdan taşkil etilgan Sian okrugining ma'muriy markazi bölgan va öşa vaqtdan S. deb atala boşlagan. Me'moriy yodgorliklaridan 3 yarusli minoralar (14-a.), şahar devori qoldiqlari, pagodalar (707— 709) va b. saqlangan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    СИАНЬ — Хитойнинг марказий қисмидаги шаҳар. Вэйхэ дарёси (Хуанхэ дарёси ирмоғи) водийсида жойлашган. Шэньси провинциясининг маъмурий маркази. Аҳолиси 6,7 млн. киши (1998). Транспорт йўллари тугуни. Металлургия, кўп тармоқли машинасозлик (станок, прибор, автомашина, трактор ва самолётлар и.ч.), керамика, тўқимачилик, фармацевтика, локбўёқ, озиқ-овқат саноати корхоналари мавжуд. ун-т, музейлар бор.

    С. — қад. шаҳар. Шаҳарга мил.ав. 202 й.да Хан империяси пойтахти сифатида асос солинган ва Чанъань деб аталган. 3—6-а.ларда Чанъань Шим. Хитой давлатлари пойтахти бўлган. 583 й.да хоз. С. ўрнида Ян Цзян империяси даврида Хитойнинг янги пойтахти Дасин ш. қурилган ва кейинроқ Чанъань деб қайта номланган.

    10-а.дан бошлаб, С. аввалги мавқеини йўқота борган. 14-а.да янгитдан ташкил этилган Сиань округининг маъмурий маркази бўлган ва ўша вақтдан С. деб атала бошлаган. Меъморий ёдгорликларидан 3 ярусли миноралар (14-а.), шаҳар девори қолдиқлари, пагодалар (707— 709) ва б. сақланган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.