Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Silvinit

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 362–363-b. — ziyouz.com

    Silvinit (yun. silvinite) — tuzli çökindi toğ jinsi. Tarkibi silvin (50—75%), galit (25—50%), qisman angidrit va gildan iborat. Rangi — oq, qizğişqönğir va qizil. S.kesmada silvin, galit va gilli angidritlarning almaşinib yotgan yupqa qatlamidan iborat. Arid iqgtim şaroitida sayoz dengiz, laguna va köllarda şör suvdan kimyoviy çökiş orqali hosil böladi. S. kaliyli mineral öğit i.ç.da muhim xom aşyodir. Undan tibbiyot, atirupa i.ç.da, fotografiya va b. sohalarda keng foydalaniladi.

    Özbekiston jan.da Tyubegatan va Xöjaikon konlarida S. yura davri yotqiziklarida tarkalgan. Tyubegatan konida S. gorizontining örtaça qalinligi 4,5 m, KC1 ning mikdori 36,9% va zaxirasi 400 mln. t. Xöjaikonda S. Köhitangtoğning şarqiy etaklarida uz. 25 km, eni 900 m va nisbiy bal. 200 m li tuzli toğ hosil qilgan. Sanoat ahamiyatiga ega gorizontlarda KC1 ning örtaça mikdori 28—33%. RF, Belorussiya, Germaniya, AQŞ, XXR va b. mamlakatlarda S. konlari bor.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    СИЛЬВИНИТ (юн. silvinite) — тузли чўкинди тоғ жинси. Таркиби сильвин (50—75%), галит (25—50%), қисман ангидрит ва гилдан иборат. Ранги — оқ, қизғишқўнғир ва қизил. С.кесмада сильвин, галит ва гилли ангидритларнинг алмашиниб ётган юпқа қатламидан иборат. Арид иқгтим шароитида саёз денгиз, лагуна ва кўлларда шўр сувдан кимёвий чўкиш орқали ҳосил бўлади. С. калийли минерал ўғит и.ч.да муҳим хом ашёдир. Ундан тиббиёт, атирупа и.ч.да, фотография ва б. соҳаларда кенг фойдаланилади.

    Ўзбекистон жан.да Тюбегатан ва Хўжаикон конларида С. юра даври ётқизикларида таркалган. Тюбегатан конида С. горизонтининг ўртача қалинлиги 4,5 м, КС1 нинг микдори 36,9% ва захираси 400 млн. т. Хўжаиконда С. Кўҳитангтоғнинг шарқий этакларида уз. 25 км, эни 900 м ва нисбий бал. 200 м ли тузли тоғ ҳосил қилган. Саноат аҳамиятига эга горизонтларда КС1 нинг ўртача микдори 28—33%. РФ, Белоруссия, Германия, АҚШ, ХХР ва б. мамлакатларда С. конлари бор.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.