Sitora
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 427-b. — ziyouz.com
Sitora (fors. — yulduz) — zargarlik buyumi; diametri 2,5—5 sm bölgan aylana şaklidagi kumuş nişon, töğnoğiç hamda ayollar kökrak bezagi — tumor. Bosma usulida quyoş, yulduz, 4 yaprokli gul va boşqalar b-n bezatilgan. Ayollar köylagi old öyiğiga (eni keng qora jiyakka 2—4—6 va undan ortiq qatorli qilib) böyindan etakkaça uzunlikda taqilgan yoki köylakning beligaça tikib mustahkamlangan, qolgan qismi erkin osilib turgan. Erkaklar çoponining oldi, yeng uçlari, etak va qöltiq ostiga (kam hollarda orqa yelka qismiga) S. qatori tikilgan. S. kiyimga tikilganda hamda atrofi naqşli kaşta b-n hoşiya örab bezatilganda, u yanada hajmdor körinadi. S. himoyalovçi tumor sifatida qadimdan ma'lum bölgan: terrakota haykallari, ma'buda va jangçilar kiyimlarida, Varaxşa devoriy rasmlarida uçraydi. Buxoro amiri Said Muzaffar Baxrdirxon kiyimlari qimmatbaho toşlar qadalgan S. b-n bezatilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СИТОРА (форс. — юлдуз) — заргарлик буюми; диаметри 2,5—5 см бўлган айлана шаклидаги кумуш нишон, тўғноғич ҳамда аёллар кўкрак безаги — тумор. Босма усулида қуёш, юлдуз, 4 япрокли гул ва бошқалар б-н безатилган. Аёллар кўйлаги олд ўйиғига (эни кенг қора жиякка 2—4—6 ва ундан ортиқ қаторли қилиб) бўйиндан этаккача узунликда тақилган ёки кўйлакнинг белигача тикиб мустаҳкамланган, қолган қисми эркин осилиб турган. Эркаклар чопонининг олди, енг учлари, этак ва қўлтиқ остига (кам ҳолларда орқа елка қисмига) С. қатори тикилган. С. кийимга тикилганда ҳамда атрофи нақшли кашта б-н ҳошия ўраб безатилганда, у янада ҳажмдор кўринади. С. ҳимояловчи тумор сифатида қадимдан маълум бўлган: терракота ҳайкаллари, маъбуда ва жангчилар кийимларида, Варахша деворий расмларида учрайди. Бухоро амири Саид Музаффар Бахрдирхон кийимлари қимматбаҳо тошлар қадалган С. б-н безатилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.