Sormait
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 532–533-b. — ziyouz.com
Sormait — asosini temir taşkil qiladigan qattiq qotişmalarning umumiy nomi. S. 20-a. 30y.larida Sormovo z-di (Rossiya)da işlab çiqilgan (nomi şundan). Qattiq S.da 25—3 xrom (Sg), 2,5—3,5% uglerod (S), 3— 5% nikel (Ni), 4,5% marganets (Mp), 2,8—4,2% kremniy (Si), 0,08% gaça oltingugurt (S) va b. böladi. Strukturasi jihatdan yuqori xromli çöyanga yaqin turadi, termik işlanganda qattiqligini özgartirmaydi. S.ning boşqa ayrim xossalari: Rokvell böyiça qattiqligi 50 dan ortiq, eriş t-rasi yuqori (1275°) va b. Ştamplar, ölçov asboblari va b. detallar Sdan tayyorlanadi. Detal va asboblarning tez yeyiladigan sirtlariga eritib yopiştiriş va b. maqsadlarda xam işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СОРМАИТ — асосини темир ташкил қиладиган қаттиқ қотишмаларнинг умумий номи. С. 20-а. 30й.ларида Сормово з-ди (Россия)да ишлаб чиқилган (номи шундан). Қаттиқ С.да 25—3 хром (Сг), 2,5—3,5% углерод (С), 3— 5% никель (Ni), 4,5% марганец (Мп), 2,8—4,2% кремний (Si), 0,08% гача олтингугурт (S) ва б. бўлади. Структураси жиҳатдан юқори хромли чўянга яқин туради, термик ишланганда қаттиқлигини ўзгартирмайди. С.нинг бошқа айрим хоссалари: Роквелл бўйича қаттиқлиги 50 дан ортиқ, эриш т-раси юқори (1275°) ва б. Штамплар, ўлчов асбоблари ва б. деталлар Сдан тайёрланади. Деталь ва асбобларнинг тез ейиладиган сиртларига эритиб ёпиштириш ва б. мақсадларда хам ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.