Söroq gap

Söroq gap — gaplarning kuzatilgan maqsadga köra turlaridan biri; sözlovçining biror noma'lum va noaniq narsahodisani biliş uçun tinglovçiga murojaatini ifodalovçi, söroq mazmunli ran. Asosiy xususiyati (vazifasi)ga köra S.g.lar 2 turli böladi: sof S.g.lar va ritorik S.g.lar. Sof S.g. tinglovçidan javob talab qiladi (Olimjonni kaçondan beri bilasiz?). Ritorik S.g. özida tasdiq yoki inkor mazmuni bölgan, tinglovçidan javob talab qilmaydigan gapdir (Şunday gözal vatan bormi dunyoda? Bolani kim sevmaydi?). Ba'zi S.g.larda söroq mazmuni bilan birga şubha, hayrattaajjub, buyruq ma'nolari xam sezilib turadi (Yopiray, şu işni sen bajardingmi? Tezroq bormaysizmi? — Tezroq boring).

S.g. quyidagi vositalar yordamida tuziladi: 1) ran tarkibida mustaqil söroq sözlar (kim, nima, qaçon, qayerda, qança, neça, nega kabi söroq olmoşlari) yordamida (Uni kim köribdi? Qaçon kelasiz?); 2) mi, çi, a(ya) va b. söroq yuklamalari yordamida (Keça teatrga bordingmi? — Yöq. — Bugunçi? Bugun borasana?); 3) söroq olmoşlari va söroq yuklamalari bölmaganda, söroq ohangining özi bilan hosil qilinadi (Familiyangiz? Ismingiz? Keça körinmadingiz?).