Stereograf
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 605-b. — ziyouz.com
Stereograf (stereo... va graf) — aerofotosuratlar böyiça topografiya xaritalari tuziş uçun möljallangan universal mexanik loyihalaş asbobi. S.da topografiya xaritalari tuziş uçun aerofotosuratlar 3° gaça qiya burçak ostida olinişi kerak. S. koordinometr, karetkalar, surgiçlar, kardanlar, korreksiyalovçi (tuzatiş kirituvçi) mexanizmlar va loyihalaş riçaglaridan iborat. Aerofotosuratlar har doim gorizontal joylaştiriladi. Koordinometr karetkasi surilganda loyihalaş riçaglari proyeksiyalar markazlari atrofida aylanib, aerofotosuratlarni va surgiçlarni qiya korreksiyalaş tekisliklari böyiça suradi. Natijada kardanlarning balandlik böyiça vaziyati özgaradi va suratlar qöşimça ravişda suriladi (qiyalik burçaklarining ta'siri yöqoladi). S. yordamida obyektlarning tasviri xaritaga buzilmay çiziladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СТЕРЕОГРАФ (стерео... ва граф) — аэрофотосуратлар бўйича топография хариталари тузиш учун мўлжалланган универсал механик лойиҳалаш асбоби. С.да топография хариталари тузиш учун аэрофотосуратлар 3° гача қия бурчак остида олиниши керак. С. координометр, кареткалар, сургичлар, карданлар, коррекцияловчи (тузатиш киритувчи) механизмлар ва лойиҳалаш ричагларидан иборат. Аэрофотосуратлар ҳар доим горизонтал жойлаштирилади. Координометр кареткаси сурилганда лойиҳалаш ричаглари проекциялар марказлари атрофида айланиб, аэрофотосуратларни ва сургичларни қия коррекциялаш текисликлари бўйича суради. Натижада карданларнинг баландлик бўйича вазияти ўзгаради ва суратлар қўшимча равишда сурилади (қиялик бурчакларининг таъсири йўқолади). С. ёрдамида объектларнинг тасвири харитага бузилмай чизилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.