Sud orqali himoyalaniş huquqi
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 679–680-b. — ziyouz.com
Sud orqali himoyalaniş huquqi — fuqarolarning konstitutsiyaviy xuquqi. Özbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 44moddasi har bir şaxsga öz huquq va erkinliklarini S.o.h.h. va davlat organlari, mansabdor şaxslar, jamoat birlaşmalarining ğayriqonuniy xattiharakatlari ustidan sudga şikoyat kiliş huquqini kafolatlaydi. So.h.h.ni amalga oşiriş tartibi «Fuqarolarning huquqlari va erkinliklarini buzadigan xattiharakatlar va qarorlar ustidan sudga şikoyat qiliş töğrisida»gi Özbekiston Respublikasi qonuni va protsessual kodekslarda batafsil bayon qilingan. Öz huquqlari va erkinliklari buzilganligidan xabar topgan şaxs sudga murojaat qilişga hakdi. Murojaatni sud FPK da belgilangan fuqaroviy sudlov işlarini yuritiş qoidalari asosida körib çiqadi. Konstitutsiyaviy sudning vakolatlariga kiritilgan, şuningdek, ba'zi bir masalalar böyiça S.o.h.h. ni amalga oşiriş tartibi alohida qonun hujjatlarida belgilangan. Mac, jinoyat protsessi iştirokçilari va b. manfaatdor şaxslar dastlabki tergovga oid masalalar böyiça faqat yuqori turuvçi dastlabki tergov idoralariga hamda prokurorga şikoyat berişi mumkin (JPK, 27modda).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СУД ОРҚАЛИ ҲИМОЯЛАНИШ ҲУҚУҚИ — фуқароларнинг конституциявий хуқуқи. Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 44моддаси ҳар бир шахсга ўз ҳуқуқ ва эркинликларини С.о.ҳ.ҳ. ва давлат органлари, мансабдор шахслар, жамоат бирлашмаларининг ғайриқонуний хаттиҳаракатлари устидан судга шикоят килиш ҳуқуқини кафолатлайди. Со.ҳ.ҳ.ни амалга ошириш тартиби «Фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларини бузадиган хаттиҳаракатлар ва қарорлар устидан судга шикоят қилиш тўғрисида»ги Ўзбекистон Республикаси қонуни ва процессуал кодексларда батафсил баён қилинган. Ўз ҳуқуқлари ва эркинликлари бузилганлигидан хабар топган шахс судга мурожаат қилишга ҳакди. Мурожаатни суд ФПК да белгиланган фуқаровий судлов ишларини юритиш қоидалари асосида кўриб чиқади. Конституциявий суднинг ваколатларига киритилган, шунингдек, баъзи бир масалалар бўйича С.о.ҳ.ҳ. ни амалга ошириш тартиби алоҳида қонун ҳужжатларида белгиланган. Mac, жиноят процесси иштирокчилари ва б. манфаатдор шахслар дастлабки терговга оид масалалар бўйича фақат юқори турувчи дастлабки тергов идораларига ҳамда прокурорга шикоят бериши мумкин (ЖПК, 27модда).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.