Suğurlar
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 801-b. — ziyouz.com
Suğurlar (Narmota) — tiyinlar oilasiga mansub kemiruvçilar uruği. 15 turi bor. Tanasining uz. 60 sm ça, dumi 20 sm ça, oğirligi 2,5—9 kg. Böyni kalta, közi katta, quloq suprasi kiçik. Junlari kalin va uzun. Yevrosiyo va Şim Amerikada tarqalgan. Özbekistonda uzun dumli (kizil) S. va kök S. uçraydi. Toğ xamda pasttekisliklardagi ötloklarda yaşaydi. 1 — 6 ta kirişçikiş teşikli murakkab uyalar (3 m ça çukurlikda, 8 m ça uzunlikda) qaziydi. Qişda uyquga kiradi. Oila bölib hayot keçiradi. Koloniya xreil qiladi. May oyida bolalaydi. Bolalari iyun—iyul oylarida uyasidan çiqadi. 2 yidda jinsiy voyaga yetadi. Har xil ötlar (asosan, boşokli), ba'zan çuvalçang, mollyuska va haşarotlar bilan oziqlanadi. Yoği va möynasi uçun ovlanadi. Kök S. Tabiatni muhofaza qiliş xalqaro ittifoqi röyxatiga va Özbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kiritilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СУҒУРЛАР (Narmota) — тийинлар оиласига мансуб кемирувчилар уруғи. 15 тури бор. Танасининг уз. 60 см ча, думи 20 см ча, оғирлиги 2,5—9 кг. Бўйни калта, кўзи катта, қулоқ супраси кичик. Жунлари калин ва узун. Евросиё ва Шим Америкада тарқалган. Ўзбекистонда узун думли (кизил) С. ва кўк С. учрайди. Тоғ хамда пасттекисликлардаги ўтлокларда яшайди. 1 — 6 та киришчикиш тешикли мураккаб уялар (3 м ча чукурликда, 8 м ча узунликда) қазийди. Қишда уйқуга киради. Оила бўлиб ҳаёт кечиради. Колония хреил қилади. Май ойида болалайди. Болалари июнь—июль ойларида уясидан чиқади. 2 йидда жинсий вояга етади. Ҳар хил ўтлар (асосан, бошокли), баъзан чувалчанг, моллюска ва ҳашаротлар билан озиқланади. Ёғи ва мўйнаси учун овланади. Кўк С. Табиатни муҳофаза қилиш халқаро иттифоқи рўйхатига ва Ўзбекистон Республикаси Қизил китобига киритилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.