Surgun
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 744-b. — ziyouz.com
Surgun — jinoiy jazo turi; mahkumni muayyan boşqa bir joyda yaşaş uçun majburiy ravişda köçiriş. Sobiq şörolar davrida S. qiliş inson huquqlarini poymol etişning öziga xos usullaridan biri bölgan. S. asosiy jazo sifatida ham, qöşimça jazo sifatida ham 2 y.dan 5 y.gaça bölgan muddatga tayinlanişi mumkin edi. Mehnatga layoqatli mahkum S. muddatini, albatta, mehnat qiliş bilan birga ötagan. Qatağonlar davrida qançadanqança begunoh odamlar, siyosat, fan, madaniyat arboblari sovuq yurtlarga «xalq duşmani» degan tamğa bilan S. qilingan. Repressiyam uçrab, S. qilingan minglab yurtdoşlarimiz Özbekiston öz mustaqilligini qölga kiritişi şarofati bilan, Prezidentning sa'yharakatlari tufayli okdandi.
Özbekiston Respublikasining JK (1994 y. 22 sent.)dagi jazo tizimida S. şaxsning şa'ni, qadrqimmati toptalişiga olib keladigan jazo turi bölganligi uçun öz ifodasini topmagan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СУРГУН — жиноий жазо тури; маҳкумни муайян бошқа бир жойда яшаш учун мажбурий равишда кўчириш. Собиқ шўролар даврида С. қилиш инсон ҳуқуқларини поймол этишнинг ўзига хос усулларидан бири бўлган. С. асосий жазо сифатида ҳам, қўшимча жазо сифатида ҳам 2 й.дан 5 й.гача бўлган муддатга тайинланиши мумкин эди. Меҳнатга лаёқатли маҳкум С. муддатини, албатта, меҳнат қилиш билан бирга ўтаган. Қатағонлар даврида қанчаданқанча бегуноҳ одамлар, сиёсат, фан, маданият арбоблари совуқ юртларга «халқ душмани» деган тамға билан С. қилинган. Репрессиям учраб, С. қилинган минглаб юртдошларимиз Ўзбекистон ўз мустақиллигини қўлга киритиши шарофати билан, Президентнинг саъйҳаракатлари туфайли окданди.
Ўзбекистон Республикасининг ЖК (1994 й. 22 сент.)даги жазо тизимида С. шахснинг шаъни, қадрқиммати топталишига олиб келадиган жазо тури бўлганлиги учун ўз ифодасини топмаган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.