Suriylar
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 746-b. — ziyouz.com
Suriylar SURIYLAR, Sur — Şim. Hindistonda hukmronlik qilgan sulola (16-a.). Hindistonning Bihar viloyatidagi afğonlarning sur qabilasidan çiqqan Farid (keyinçalik Şerşoh nomini olgan) tomonidan asos solingan. Şerşoh Boburtt öğli Humoyunni yengib, uni Hindistonni tark etişga majbur qilgan (1540). Natijada Hind daryosidan Bengaliyagaça bölgan hudud S.ga tobe bölgan. Şerşohning vorisi Islomşoh vafoti (1554) dan söng S.ning Dehlidagi taxtiga öz da'vogarlarini ötkazişda afğon zamindorlari örtasida uzaro nizolar kuçaygan. Bunday vaziyatdan foydalangan Humoyun Şerşoh vorislaridan birining quşinini Sarhindda yengib (1555), Hindistonda boburiylar hokimiyatini tiklagan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СУРИЙЛАР, Сур — Шим. Ҳиндистонда ҳукмронлик қилган сулола (16-а.). Ҳиндистоннинг Биҳар вилоятидаги афғонларнинг сур қабиласидан чиққан Фарид (кейинчалик Шершоҳ номини олган) томонидан асос солинган. Шершоҳ Бобуртт ўғли Ҳумоюнни енгиб, уни Ҳиндистонни тарк этишга мажбур қилган (1540). Натижада Ҳинд дарёсидан Бенгалиягача бўлган ҳудуд С.га тобе бўлган. Шершоҳнинг вориси Исломшоҳ вафоти (1554) дан сўнг С.нинг Деҳлидаги тахтига ўз даъвогарларини ўтказишда афғон заминдорлари ўртасида узаро низолар кучайган. Бундай вазиятдан фойдаланган Ҳумоюн Шершоҳ ворисларидан бирининг қушинини Сарҳиндда енгиб (1555), Ҳиндистонда бобурийлар ҳокимиятини тиклаган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.