Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Suv toşqini

    Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 656-b. — ziyouz.com

    Suv toşqini - daryo, köl yoki dengiz suvi sathining kötarilişi natijasida quruqlikni suv bosişi. Daryo suvi, asosan, havo t-rasi keskin kötarilib, qor yoki muzliklar qisqa vaqtda köp miqdorda eriganda, qattiq jala quyganda toşadi. Daryo özaniga muz tiqilib qolganda ham toşqin röy beradi. Dengiz sohillari va orollarda zilzila paytida yoki okeanda vulqon otilganda tölqin kötarilişi natijasida ham St. vujudga keladi.

    S.t.ni oldini oliş uçun suv omborlari qurilib, ortiqça suvni unga burib yuboriladi, suv yoqalariga mustahkam töğon, dambalar quriladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    СУВ ТОШҚИНИ - дарё, кўл ёки денгиз суви сатҳининг кўтарилиши натижасида қуруқликни сув босиши. Дарё суви, асосан, ҳаво т-раси кескин кўтарилиб, қор ёки музликлар қисқа вақтда кўп миқдорда эриганда, қаттиқ жала қуйганда тошади. Дарё ўзанига муз тиқилиб қолганда ҳам тошқин рўй беради. Денгиз соҳиллари ва оролларда зилзила пайтида ёки океанда вулқон отилганда тўлқин кўтарилиши натижасида ҳам Ст. вужудга келади.

    С.т.ни олдини олиш учун сув омборлари қурилиб, ортиқча сувни унга буриб юборилади, сув ёқаларига мустаҳкам тўғон, дамбалар қурилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.