Suxona
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 780-b. — ziyouz.com
Suxona — RF Yevropa qismi (Vologda viloyati) dagi daryo. Kubena kulidan boşlanadi. S.ning köldan çiqiş joyiga şlyuzli töğon qurilgan. U Yug daryosi bilan qöşilgandan keyin Şim. Dvina daryosi hosil böladi. Uz. 558 km, havzasining mayd. 50,3 ming km2, örtaça suv sarfi 463 m3/sek. Yuqori oqimi da (Vologda daryosi quyiladigan joygaça) ilon izi bölib sayoz özanda oqadi. Örta oqimida sayoz joyi köp, ostonalar bor. Quyi oqimida qirğoği baland (30 m gaça). Özanida ostona köp (eng kattasi Opoka). Nişabi juda kam bölganidan, ba'zan, bahorda Vologda va Leja daryolari suvi bosib, S. suvi Kubena köliga qaytib oqadi. Noyab.da muzlayda, apr. ning 2-yarmida muzdan böşaydi. Şim. Dvina sistemasi bilan Şeksna va Volga daryolari orqali birlaştirilgan. Boşidan oxirigaça kema qatnaydi va yoğoç oqiziladi. S. soxilida Sokol, Totma, Velikiy Ustyug ş.lari joylaşgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СУХОНА — РФ Европа қисми (Вологда вилояти) даги дарё. Кубена кулидан бошланади. С.нинг кўлдан чиқиш жойига шлюзли тўғон қурилган. У Юг дарёси билан қўшилгандан кейин Шим. Двина дарёси ҳосил бўлади. Уз. 558 км, ҳавзасининг майд. 50,3 минг км2, ўртача сув сарфи 463 м3/сек. Юқори оқими да (Вологда дарёси қуйиладиган жойгача) илон изи бўлиб саёз ўзанда оқади. Ўрта оқимида саёз жойи кўп, остоналар бор. Қуйи оқимида қирғоғи баланд (30 м гача). Ўзанида остона кўп (энг каттаси Опока). Нишаби жуда кам бўлганидан, баъзан, баҳорда Вологда ва Лежа дарёлари суви босиб, С. суви Кубена кўлига қайтиб оқади. Нояб.да музлайда, апр. нинг 2-ярмида муздан бўшайди. Шим. Двина системаси билан Шексна ва Волга дарёлари орқали бирлаштирилган. Бошидан охиригача кема қатнайди ва ёғоч оқизилади. С. сохилида Сокол, Тотьма, Великий Устюг ш.лари жойлашган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.