Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Tabinbogdoöla

    Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 23-b. — ziyouz.com

    Tabinbogdoöla - Oltoy toğlarining jan.şarqidagi toğ massivi. RF, MXR va Xitoy çegarasida, Argut daryosi havzasining yuqori qismida joylaşgan. Eng baland joyi 4356 m (Nayramdal toği). Kam parçalangan, bir neça baland va ötiş qiyin bölgan dovonlar mavjud. T.B.Ö. Oltoydagi muzlik markazlaridan biridir (jami muzlik mayd. 160 km2). Qad. va hoz. zamon muzliklari işi natijasida kelib çiqqan relyef şakllari (karr, sirk, trog, morena uyumlari) va qoyalar mavjud. Toğ massivi gersin burmalanişi davrida hakllangan. Iqlimi keskin kontinental, qişi sovuq, davomli, yozi salqin, qisqa, yoğingarçilik kam. Toğ etaklarida past böyli qayinlar ösadi, balandroq joylari yaylov, undan yuqorida toğ tundralari, toş çoçmalari mavjud. Jan. yon bağrining daryo (Kobdo, Manas) havzalarida tiloğoç örmonlari bor.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ТАБИНБОГДОЎЛА - Олтой тоғларининг жан.шарқидаги тоғ массиви. РФ, МХР ва Хитой чегарасида, Аргут дарёси ҳавзасининг юқори қисмида жойлашган. Энг баланд жойи 4356 м (Найрамдал тоғи). Кам парчаланган, бир неча баланд ва ўтиш қийин бўлган довонлар мавжуд. Т.Б.Ў. Олтойдаги музлик марказларидан биридир (жами музлик майд. 160 км2). Қад. ва ҳоз. замон музликлари иши натижасида келиб чиққан рельеф шакллари (карр, цирк, трог, морена уюмлари) ва қоялар мавжуд. Тоғ массиви герцин бурмаланиши даврида ҳаклланган. Иқлими кескин континентал, қиши совуқ, давомли, ёзи салқин, қисқа, ёғингарчилик кам. Тоғ этакларида паст бўйли қайинлар ўсади, баландроқ жойлари яйлов, ундан юқорида тоғ тундралари, тош чочмалари мавжуд. Жан. ён бағрининг дарё (Кобдо, Манас) ҳавзаларида тилоғоч ўрмонлари бор.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.