Tajriba stansiyasi
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 40-b. — ziyouz.com
Tajriba stansiyasi - qişloq xöjaligi böyiça i.t.lar olib boradigan muassasa. Q.x. ekinlarini yetiştirişda va çorvaçilikda ilmiy jihatdan asoslangan usularni yaratiş uçun işlab çiqariş.ga yaqin bölgan şaroitlarda tajribalar ötkazadi. Dastlabki qişloq xöjaligi. tajriba styalari Yevropa mamlakatlarida, xususan Angliya va Fransiya (1835), Germaniya (1852) va Rossiyada (1886) paydo bölgan. Özbekiston hududida bunday styalar 19-a. oxirlarida taşkil etila boşlagan. 1898 y.da Toşkent yaqinida Turkiston qişloq xöjaligi stansiyasi taşkil etildi. 1914 y.dan Mirzaçöl, Andijon qişloq xöjaligi T.s.larida ğöza navlari sinovi ötkazilgan. Keyinçalik 1913 y.da Farğona T.ye., 1929 y.d Turkiston seleksiya styasi taşkil etildi. Keyinçalik bu stya asosida Ğöza seleksiyasi va uruğçiligi i.t. instituta taşkil topdi. I.t. işlarining xarakteriga qarab, tarmoq, kompleks va tajribaseleksiya styalarga bölinadi. Tarmoq Kişloq xöjaligi T.ye. dehqonçilik yoki çorvaçilik yönalişida i.t. işlarini olib boradi. Ular köpinça tarmoq ilmiytadqiqot intlari yoki oliy öquv yurtlari tarkibida işlaydi. Kompleks qişloq xöjaligi T.ye. köp tarmoqli bölib, viloyat qişloq xöjaligi. tajriba styalari hisoblanadi va şu viloyat qişloq xöjaligi. korxonalari uçun xizmat körsatadi, fan va ilğor tajriba yutuqlarini tarğibot qiladi va işlab çiqarişga tatbiq etadi. Tajribaseleksiya stansiyalari i.t. intlari huzurida taşkil etiladi va qişloq xöjaligi. ekinlarining yangi navlarini yaratiş, muayyan tuproqikdim şaroitlari uçun nav agrotexnikasini işlab çiqiş bilan şuğullanadi. Ularning qaramoğida tajribalar ötkazuvçi eksperimental xöjaliklar iş olib boradi. Bu xöjaliklarda işlab çiqariş. tajribalari ötkaziladi va uning natijalari töğridantöğri KX işlab çiqariş korxonalariga foydalaniş uçun tavsiya etiladi.
Abdukarim Zikiryoyev.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТАЖРИБА СТАНЦИЯСИ - қишлоқ хўжалиги бўйича и.т.лар олиб борадиган муассаса. Қ.х. экинларини етиштиришда ва чорвачиликда илмий жиҳатдан асосланган усуларни яратиш учун ишлаб чиқариш.га яқин бўлган шароитларда тажрибалар ўтказади. Дастлабки қишлоқ хўжалиги. тажриба стялари Европа мамлакатларида, хусусан Англия ва Франция (1835), Германия (1852) ва Россияда (1886) пайдо бўлган. Ўзбекистон ҳудудида бундай стялар 19-а. охирларида ташкил этила бошлаган. 1898 й.да Тошкент яқинида Туркистон қишлоқ хўжалиги станцияси ташкил этилди. 1914 й.дан Мирзачўл, Андижон қишлоқ хўжалиги Т.с.ларида ғўза навлари синови ўтказилган. Кейинчалик 1913 й.да Фарғона Т.е., 1929 й.д Туркистон селекция стяси ташкил этилди. Кейинчалик бу стя асосида Ғўза селекцияси ва уруғчилиги и.т. института ташкил топди. И.т. ишларининг характерига қараб, тармоқ, комплекс ва тажрибаселекция стяларга бўлинади. Тармоқ Кишлоқ хўжалиги Т.е. деҳқончилик ёки чорвачилик йўналишида и.т. ишларини олиб боради. Улар кўпинча тармоқ илмийтадқиқот интлари ёки олий ўқув юртлари таркибида ишлайди. Комплекс қишлоқ хўжалиги Т.е. кўп тармоқли бўлиб, вилоят қишлоқ хўжалиги. тажриба стялари ҳисобланади ва шу вилоят қишлоқ хўжалиги. корхоналари учун хизмат кўрсатади, фан ва илғор тажриба ютуқларини тарғибот қилади ва ишлаб чиқаришга татбиқ этади. Тажрибаселекция станциялари и.т. интлари ҳузурида ташкил этилади ва қишлоқ хўжалиги. экинларининг янги навларини яратиш, муайян тупроқикдим шароитлари учун нав агротехникасини ишлаб чиқиш билан шуғулланади. Уларнинг қарамоғида тажрибалар ўтказувчи экспериментал хўжаликлар иш олиб боради. Бу хўжаликларда ишлаб чиқариш. тажрибалари ўтказилади ва унинг натижалари тўғридантўғри КХ ишлаб чиқариш корхоналарига фойдаланиш учун тавсия этилади.
Абдукарим Зикирёев.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.