Taror oltin koni
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 142–143-b. — ziyouz.com
Taror oltin koni - Zarafşon daryosining çap sohilida, Zarafşon toğ tizmalaridagi Möğiyon toğlarida joylaşgan (Tojikiston, Panjakent tumani). 1967 y. oçilgan. T.o.k. yuqrri karbon yoşidagi kvarsli dioritlar ştoki yorib çiqqan silur davriga mansub turli darajada metasomatik özgargan çökindi toğ jinslari — ohaktoş, qumtoş va slanetslar bağrida joylaşgan. Genezisi böyiça gidrotermalmetasomatik rudalar, asosan, skarnlar, kvarsitlar va ularga turdoş bölgan jinslar bilan boğliq. Ruda tanalari Taror siniği zonasida joylaşgan minerallaşgan jinslardan (skarnlar, kvarsitlar, kremniylar va h.k.) iborat bölib, ularning umumiy tarqaliş uz. 500—600 m, qalinligi 30 m gaça, çuqurligi esa 450—500 m va undan ortiq. Konda ruda oksidlanişi çuqur, tuğma elementlar (oltin, kumuş, mis, vismut, surma), sulfatuzli minerallar (tetraedrit, aykinit, jemsonit, Bi, Ag, Sb larning sulfatuzlari) keng tarqalgan. Asosiy sulfidli minerallararsenopirit, pirit, xalkopirit, antimonit hamda noruda minerallar— kvars, dolomit, kalsit, ankerit va b.dan iborat. Oltin koni rudalari kompleks (köp elementli) bölib, uning tarkibida özgaruvçi miqdordagi (21 — 128 g/t) oltindan taşkari kumuş, kadmiy, indiy, vismut va b. foydali elementlar mavjud. Konda bir neça xil ruda turlari ajratilib (sulfidli, gematitli, kvarskalsitli va h.k.), ulardan sanoat ahamiyatiga moligi — sulfidli (xira rudali va arsenopiritli) rudalar hisoblanadi. Taror oltini tuğma, kumuşli oltinlardan hisoblanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТАРОР ОЛТИН КОНИ - Зарафшон дарёсининг чап соҳилида, Зарафшон тоғ тизмаларидаги Мўғиён тоғларида жойлашган (Тожикистон, Панжакент тумани). 1967 й. очилган. Т.о.к. юқрри карбон ёшидаги кварцли диоритлар штоки ёриб чиққан силур даврига мансуб турли даражада метасоматик ўзгарган чўкинди тоғ жинслари — оҳактош, қумтош ва сланецлар бағрида жойлашган. Генезиси бўйича гидротермалметасоматик рудалар, асосан, скарнлар, кварцитлар ва уларга турдош бўлган жинслар билан боғлиқ. Руда таналари Тарор синиғи зонасида жойлашган минераллашган жинслардан (скарнлар, кварцитлар, кремнийлар ва ҳ.к.) иборат бўлиб, уларнинг умумий тарқалиш уз. 500—600 м, қалинлиги 30 м гача, чуқурлиги эса 450—500 м ва ундан ортиқ. Конда руда оксидланиши чуқур, туғма элементлар (олтин, кумуш, мис, висмут, сурма), сульфатузли минераллар (тетраэдрит, айкинит, жемсонит, Bi, Ag, Sb ларнинг сульфатузлари) кенг тарқалган. Асосий сульфидли минералларарсенопирит, пирит, халькопирит, антимонит ҳамда норуда минераллар— кварц, доломит, кальцит, анкерит ва б.дан иборат. Олтин кони рудалари комплекс (кўп элементли) бўлиб, унинг таркибида ўзгарувчи миқдордаги (21 — 128 г/т) олтиндан ташкари кумуш, кадмий, индий, висмут ва б. фойдали элементлар мавжуд. Конда бир неча хил руда турлари ажратилиб (сульфидли, гематитли, кварцкальцитли ва ҳ.к.), улардан саноат аҳамиятига молиги — сульфидли (хира рудали ва арсенопиритли) рудалар ҳисобланади. Тарор олтини туғма, кумушли олтинлардан ҳисобланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.