Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Tayga

    Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 49-b. — ziyouz.com

    Tayga — mö'tadil mintaqaning igna bargli daraxtlardan iborat örmonlari. Yevrosiyo, Şim. Amerikada katta maydonlarni egallagan. T.da daraxt turlari köp emas, örmon manzarasi deyarli bir xil. Töşama ösimliklari kam. Yer yuzasi yaşil yösinlar bilan qoplangan. Tuproği kulrang. T. daraxt turlariga qarab, yoruğ T. örmonlari va qoronği T. örmonlariga bölinadi. Yoruğ T. örmonlarida qarağay, tiloğoç, qoronği T.da qora qarağay, oq qarağay, kedr usadi. Qişi qattiq sovuq, yozda tra 10—20° atrofida böladi, yoğin miqdori 300—600 mm, botqoqliklar bor. T. boşqa ma'nolarda ham qöllaniladi: Şarqiy Sibirda bepoyon kimsasiz qalin örmonlar, Oltoyda örmon bilan qoplangan toğlar, Tuvada yalanğoç toğ, Mongoliyada hayvonlar köp bölgan qalin örmonlar tuşuniladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ТАЙГА — мўътадил минтақанинг игна баргли дарахтлардан иборат ўрмонлари. Евросиё, Шим. Америкада катта майдонларни эгаллаган. Т.да дарахт турлари кўп эмас, ўрмон манзараси деярли бир хил. Тўшама ўсимликлари кам. Ер юзаси яшил йўсинлар билан қопланган. Тупроғи кулранг. Т. дарахт турларига қараб, ёруғ Т. ўрмонлари ва қоронғи Т. ўрмонларига бўлинади. Ёруғ Т. ўрмонларида қарағай, тилоғоч, қоронғи Т.да қора қарағай, оқ қарағай, кедр усади. Қиши қаттиқ совуқ, ёзда тра 10—20° атрофида бўлади, ёғин миқдори 300—600 мм, ботқоқликлар бор. Т. бошқа маъноларда ҳам қўлланилади: Шарқий Сибирда бепоён кимсасиз қалин ўрмонлар, Олтойда ўрмон билан қопланган тоғлар, Тувада яланғоч тоғ, Монголияда ҳайвонлар кўп бўлган қалин ўрмонлар тушунилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.