Telefon kommutatori
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 244-b. — ziyouz.com
Telefon kommutatori - telefon styasida abonentlarni qölda ulabuziş (kommutatsiya) uçun möljallangan qurilma. Liniya (abonent) komplektlari, şnur juftlari asboblari va telefonçilarning iş örnidagi asboblardan iborat. T.k.ning liniya komplektlariga telefon liniyalarini ulaş uyalari, çaqiruv klapanlari yoki signal lampalari kiradi. Bular abonentdan çaqiruvni kabul qiliş va unga zarur liniyani ajratiş uçun xizmat qiladi. Şnur juftlari asboblariga sörovçaqiruv kaliti, şnurli ştepsellar, gaplaşuvni tugatiş klapani yoki lampasi kiradi. Bular abonentni boşka abonentga ulaş va gaplaşiş tugaganligi töğrisida signal olişga imkon beradi. Iş örni asboblariga mikrofonlar, telefonlar, telefon induktorlari va b. kiradi. Bular telefonçining abonent bilan gaplaşişi va boşka abonentga çaqiruv yuborişiga imkon beradi. T.k.ning mağalliy batareya, markaziy batareya bilan işlaydigan va aralaş turlari bor. T.k. asosan kiçik telefon styalarda qöllanadi, yirik styalarda abonentlarni ulaşuzişga doyr amallar avtomat laştirilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТЕЛЕФОН КОММУТАТОРИ - телефон стясида абонентларни қўлда улабузиш (коммутация) учун мўлжалланган қурилма. Линия (абонент) комплектлари, шнур жуфтлари асбоблари ва телефончиларнинг иш ўрнидаги асбоблардан иборат. Т.к.нинг линия комплектларига телефон линияларини улаш уялари, чақирув клапанлари ёки сигнал лампалари киради. Булар абонентдан чақирувни кабул қилиш ва унга зарур линияни ажратиш учун хизмат қилади. Шнур жуфтлари асбобларига сўровчақирув калити, шнурли штепселлар, гаплашувни тугатиш клапани ёки лампаси киради. Булар абонентни бошка абонентга улаш ва гаплашиш тугаганлиги тўғрисида сигнал олишга имкон беради. Иш ўрни асбобларига микрофонлар, телефонлар, телефон индукторлари ва б. киради. Булар телефончининг абонент билан гаплашиши ва бошка абонентга чақирув юборишига имкон беради. Т.к.нинг мағаллий батарея, марказий батарея билан ишлайдиган ва аралаш турлари бор. Т.к. асосан кичик телефон стяларда қўлланади, йирик стяларда абонентларни улашузишга дойр амаллар автомат лаштирилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.