Teletermal konlar
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 242-b. — ziyouz.com
Teletermal konlar (tele... va yun. therme — issiq, qaynoq) — foydali qazilmalarning gidrotermal tipdagi konlari bölib, yer yuzasiga yaqinroqda harakatlanadigan, 50° dan 200° gaça bölgan qaynoq minerallaşgan eritmadan mineral massalarning çökişi natijasida hosil böladi. Odatda, qatlamsimon uyumlar, nisbatan kamroq oddiy mineral tarkibiga ega bölgan ruda (ba'zi surma, simob, barit, flyuorit ruda konlari) ning tomirli tanalarini hosil qiladi. T.k. Yerning çuqur kismidagi magmatik jinslardan uzokda bölsa ham, lekin ular bilan qaynoq minerallaşgan suvli eritma orqali boğlangan deb taxmin qilinadi. Bunday konlarni amerikalik geolog L. Greyton (1933) T.k. deb nomlagan. 1969 y.dan boşlab qörğoşin, rux va mis rudalarining T.k. stratiform konlarnkş maxsus sinfida körsatilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТЕЛЕТЕРМАЛ КОНЛАР (теле... ва юн. therme — иссиқ, қайноқ) — фойдали қазилмаларнинг гидротермал типдаги конлари бўлиб, ер юзасига яқинроқда ҳаракатланадиган, 50° дан 200° гача бўлган қайноқ минераллашган эритмадан минерал массаларнинг чўкиши натижасида ҳосил бўлади. Одатда, қатламсимон уюмлар, нисбатан камроқ оддий минерал таркибига эга бўлган руда (баъзи сурма, симоб, барит, флюорит руда конлари) нинг томирли таналарини ҳосил қилади. Т.к. Ернинг чуқур кисмидаги магматик жинслардан узокда бўлса ҳам, лекин улар билан қайноқ минераллашган сувли эритма орқали боғланган деб тахмин қилинади. Бундай конларни америкалик геолог Л. Грейтон (1933) Т.к. деб номлаган. 1969 й.дан бошлаб қўрғошин, рух ва мис рудаларининг Т.к. стратиформ конларнкш махсус синфида кўрсатилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.