Tellur çiziqlari
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 247-b. — ziyouz.com
Tellur çiziqlari - nurlanişning Yer atmosferasidagi gazlar tomonidan yutilişi natijasida kosmik nurlaniş manbai spektrida hosil böladigan spektral çiziqlar. T. ç.ni asosan, N2, O2, O3, H2O molekulalari hosil qiladi. Spektrning ultrabinafşa qismida azot va kislorodning eng kuçli T.ç. joylaşgan. TPuning uçun T.ç. spektrning bu qismi (>.<1800 A) da Yer atmosferasini ançagina xira qilib qöyadi. Spektrning infraqizil qismida suv buğining T. ç. joylaşgan, ular kosmik nurlanişni qisman ötkazadi. T.ç.ni birinçi marta şotland fizigi D. Bryuster (Brewster) Quyoş spektrini kuzatib qayd qilgan (1832).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТЕЛЛУР ЧИЗИҚЛАРИ - нурланишнинг Ер атмосферасидаги газлар томонидан ютилиши натижасида космик нурланиш манбаи спектрида ҳосил бўладиган спектрал чизиқлар. Т. ч.ни асосан, N2, О2, О3, Н2О молекулалари ҳосил қилади. Спектрнинг ультрабинафша қисмида азот ва кислороднинг энг кучли Т.ч. жойлашган. ТПунинг учун Т.ч. спектрнинг бу қисми (>.<1800 А) да Ер атмосферасини анчагина хира қилиб қўяди. Спектрнинг инфрақизил қисмида сув буғининг Т. ч. жойлашган, улар космик нурланишни қисман ўтказади. Т.ч.ни биринчи марта шотланд физиги Д. Брюстер (Brewster) Қуёш спектрини кузатиб қайд қилган (1832).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.