Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Titikaka

    Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 418–419-b. — ziyouz.com

    Titikaka — Markaziy And toğlaridagi köl, Peru va Boliviya çegarasida. Jan. Amerikada eng katta, Yer şarida eng yirik baland toğ kuli (3812 m balandlikda). Mayd. 8,3 ming km2. Uz. 150 km, kengligi 70 km, eng çuqur joyi 304 m. Kul urni tektonik soylik bulib, qirğoqlari egribugri, ba'zi joylari tik yon bağirli. Qamişzorlar bilan qoplangan. T.ga 45 ta dare va irmoklar kuyiladi, köldan Desaguadero daryosi oqib çiqib, Poopo köliga kuyiladi. Mart oyida suvi kupayib, may.—dek.da kamayadi. Qirğoqlari yaqinida suvi muzlaydi. T. — qad. suv havzasi qoddiği. Köldan baliq ovlanadi. Kema qatnaydi. Köl böyidagi eng yirik şahar va port — Puno (Peru). T.ning jan.şarqiy sohilida va orollarda indeyslarning qad. madaniy yodgorliklari saklangan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ТИТИКАКА — Марказий Анд тоғларидаги кўл, Перу ва Боливия чегарасида. Жан. Америкада энг катта, Ер шарида энг йирик баланд тоғ кули (3812 м баландликда). Майд. 8,3 минг км2. Уз. 150 км, кенглиги 70 км, энг чуқур жойи 304 м. Кул урни тектоник сойлик булиб, қирғоқлари эгрибугри, баъзи жойлари тик ён бағирли. Қамишзорлар билан қопланган. Т.га 45 та даре ва ирмоклар куйилади, кўлдан Десагуадеро дарёси оқиб чиқиб, Поопо кўлига куйилади. Март ойида суви купайиб, май.—дек.да камаяди. Қирғоқлари яқинида суви музлайди. Т. — қад. сув ҳавзаси қоддиғи. Кўлдан балиқ овланади. Кема қатнайди. Кўл бўйидаги энг йирик шаҳар ва порт — Пуно (Перу). Т.нинг жан.шарқий соҳилида ва оролларда индейсларнинг қад. маданий ёдгорликлари сакланган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.