Tixo Brage
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 617–618-b. — ziyouz.com
Brage Tixo BRAGE (Brahe) Tixo (1546.14.12, Knudstrup — 1601.13.10, Praga) — daniyalik astronom; amaliy astronomiya islohotçisi. B. boşçiligida qurilgan rasadxona (1576) Uraniborg, ya'ni «astronomlar uyi» deb ataddi. B. rasadxonada 20 y.dan ortiq yulduz, sayyora va kometalar ustida tadqiqotlar olib bordi. Oy harakatidagi yillik notekislik va variatsiyalarini, kometalar atmosfera hodisasi emasligi (ularning Oydan ham yiroqda ekanligi)ni anikladi. Yoruglikning Yer atmosferasidagi refraksiyasç jadvallarini tuzdi. Yillik pretsessiya qiymatini juda aniq (51») topdi. B. Kopernik sistemasini tan olmagan. U Yer olam markazida joylaşgan, Quyoş uning atrofida aylanadi, sayyoralar esa Quyoş atrofida aylanadi, degan fikrga kelgan. B.ning Marsni kuzatuvlari natijalari asosida I. Kepler sayyoralarning harakatlaniş qonunini yaratgan. BRAGUY TILI (braxun tili) — Pokiston (Balujiston va Sind viloyati) da yaşovçi xalq tili, dravid şillari guruhiga kiradi. Bu tilda taxm. 1 mln.ga yaqin kişi sözlaşadi (1997). Bir neçta dialektlarga ega. Yozuvi arab alifbosi asosida.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БРАГЕ (Brahe) Тихо (1546.14.12, Кнудструп — 1601.13.10, Прага) — даниялик астроном; амалий астрономия ислоҳотчиси. Б. бошчилигида қурилган расадхона (1576) Ураниборг, яъни «астрономлар уйи» деб атадди. Б. расадхонада 20 й.дан ортиқ юлдуз, сайёра ва кометалар устида тадқиқотлар олиб борди. Ой ҳаракатидаги йиллик нотекислик ва вариацияларини, кометалар атмосфера ҳодисаси эмаслиги (уларнинг Ойдан ҳам йироқда эканлиги)ни аниклади. Ёругликнинг Ер атмосферасидаги рефракциясч жадвалларини тузди. Йиллик прецессия қийматини жуда аниқ (51») топди. Б. Коперник системасини тан олмаган. У Ер олам марказида жойлашган, Қуёш унинг атрофида айланади, сайёралар эса Қуёш атрофида айланади, деган фикрга келган. Б.нинг Марсни кузатувлари натижалари асосида И. Кеплер сайёраларнинг ҳаракатланиш қонунини яратган. БРАГУЙ ТИЛИ (брахун тили) — Покистон (Балужистон ва Синд вилояти) да яшовчи халқ тили, дравид шиллари гуруҳига киради. Бу тилда тахм. 1 млн.га яқин киши сўзлашади (1997). Бир нечта диалектларга эга. Ёзуви араб алифбоси асосида.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.