Toldoşlar
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 474–475-b. — ziyouz.com
Toldoşlar (Salicaceae) — ikki uyli ösimliklar oilasi. Daraxt, buta va ba'zan yarimbuta. Bargi oddiy, spiralsimon joylaşgan; gullari bir jinsli, töpguli kuçala. Barg yozilgunça yoki yozilgandan keyin kuçala hosil qiladi. Gullari yon bargçalar qöltiğida. Çangçisi 8 tagaça. Şamol va haşarotlar yordamida çanglanadi. Mevasi bir uyali, köp uruğli kösakça, ikkiuç pallaga bölinadi, uruğining tubida kumuş rang tuklari bor. Uruğlari şu tuklar yordamida, havo va suv orqali tarqaladi. Uruğidan va qalamçasidan köpayadi. Şim. yarim şarning mö'tadil zonasidagi dare, köl böylarida nam yerlarda usadi. T.ning 3 turkumi, 400 dan ortiq turi bor. Örta Osiyoda 70 turi bölib, 40 tasi mahalliy, 30 tasi introduksiya qilingan. Melioratsiya maqsadlarida va dekorativ ösimlik sifatida östiriladi. Yoğoçidan mebel, taxta, gugurt i. ç., uyjoy kurilişida foydalaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТОЛДОШЛАР (Salicaceae) — икки уйли ўсимликлар оиласи. Дарахт, бута ва баъзан яримбута. Барги оддий, спиралсимон жойлашган; гуллари бир жинсли, тўпгули кучала. Барг ёзилгунча ёки ёзилгандан кейин кучала ҳосил қилади. Гуллари ён баргчалар қўлтиғида. Чангчиси 8 тагача. Шамол ва ҳашаротлар ёрдамида чангланади. Меваси бир уяли, кўп уруғли кўсакча, иккиуч паллага бўлинади, уруғининг тубида кумуш ранг туклари бор. Уруғлари шу туклар ёрдамида, ҳаво ва сув орқали тарқалади. Уруғидан ва қаламчасидан кўпаяди. Шим. ярим шарнинг мўътадил зонасидаги даре, кўл бўйларида нам ерларда усади. Т.нинг 3 туркуми, 400 дан ортиқ тури бор. Ўрта Осиёда 70 тури бўлиб, 40 таси маҳаллий, 30 таси интродукция қилинган. Мелиорация мақсадларида ва декоратив ўсимлик сифатида ўстирилади. Ёғочидан мебель, тахта, гугурт и. ч., уйжой курилишида фойдаланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.