Töraqulov

Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 842-b. — ziyouz.com

Töraqulov Nazir Töraquloviç (1892, okt., Qöqon 1937.3.11) davlat va jamoat arbobi. Qöqondagi rustuzem maktabi (1905), savdo bilim yurtini (1913) tugatgan. Moskva savdo intining iqtisod ftida öqigan (1913— 16). ljahon uruşi paytida Ğarbiy front (Minsk yaqini) da Butun Rossiya Zemstvo ittifoqining yöriqçisi (1916). «Erkin dala» yaşirin taşkiloti rahbari (1916). Eserlar partiyasining a'zosi (1918).

1918—19 y.larda Qöqondagi sovet idoralarida turli lavozimlarda işladi. Keyinçalik Turkiston ASSR Maorif xalq komissari (1920), Turkiston ASSR MIK raisi (1920 y. sent. —1921 y. avg.), Turkiston KP MK mas'ul kotibi (1921—22). Turkiston MIK huzuridagi Qirğiz (qozoq) bölimi raisi (1921 — 22). Turkiston «Qöşçi» uyuşmasining taşkilotçilaridan biri. T. bu lavozimlarda işlaş jarayonida sovet hokimiyati va bolöpeviklar partiyasiga sadoqatini namoyiş qildi. Turkiston muxtoriyati hukumati va Fargona vodiysidagi istiqlolçilik harakatiga töğri baho bera olmadi va ularni yöqotiş tarafdori böldi. Moskvaga çaqirib olindi. 1922 y.dan ma'muriy xöjalik va diplomatiya işida. Moskva va Leningraddagi Şarq xalklari inti ilmiy xodimi va prorektori (1936—37). 1937 y. 15 iyunda qamoqqa olingan va otişga hukm qilingan (1937.3.11). 1958 y.da oklangan.

Ad.: Özbekistonning yangi tarixi, 2kitob [Özbekiston sovet mustamlakaçiligi davrida], T., 2000; Raja b o v K,., Haydarov M., Turkiston tarixi (19171924 y.), T., 2002.

Qahramon Rajabov.

Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

ТЎРАҚУЛОВ Назир Тўрақулович (1892, окт., Қўқон 1937.3.11) давлат ва жамоат арбоби. Қўқондаги рустузем мактаби (1905), савдо билим юртини (1913) тугатган. Москва савдо интининг иқтисод фтида ўқиган (1913— 16). lжаҳон уруши пайтида Ғарбий фронт (Минск яқини) да Бутун Россия Земство иттифоқининг йўриқчиси (1916). «Эркин дала» яширин ташкилоти раҳбари (1916). Эсерлар партиясининг аъзоси (1918).

1918—19 й.ларда Қўқондаги совет идораларида турли лавозимларда ишлади. Кейинчалик Туркистон АССР Маориф халқ комиссари (1920), Туркистон АССР МИК раиси (1920 й. сент. —1921 й. авг.), Туркистон КП МК масъул котиби (1921—22). Туркистон МИК ҳузуридаги Қирғиз (қозоқ) бўлими раиси (1921 — 22). Туркистон «Қўшчи» уюшмасининг ташкилотчиларидан бири. Т. бу лавозимларда ишлаш жараёнида совет ҳокимияти ва болўпевиклар партиясига садоқатини намойиш қилди. Туркистон мухторияти ҳукумати ва Фаргона водийсидаги истиқлолчилик ҳаракатига тўғри баҳо бера олмади ва уларни йўқотиш тарафдори бўлди. Москвага чақириб олинди. 1922 й.дан маъмурий хўжалик ва дипломатия ишида. Москва ва Ленинграддаги Шарқ халклари инти илмий ходими ва проректори (1936—37). 1937 й. 15 июнда қамоққа олинган ва отишга ҳукм қилинган (1937.3.11). 1958 й.да окланган.

Ад.: Ўзбекистоннинг янги тарихи, 2китоб [Ўзбекистон совет мустамлакачилиги даврида], Т., 2000; Ража б о в К,., Ҳайдаров М., Туркистон тарихи (19171924 й.), Т., 2002.

Қаҳрамон Ражабов.

Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.