Toşkent texnika universiteti
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 571–572-b. — ziyouz.com
Toşkent texnika universiteti (ToşTU), Abu Rayhon Beruniy nomidagi Toşkent davlat texnika universiteti — xalq xöjaligi, i.t., loyihakonstruktorlik taşkilotlari uçun texnik va texnologik yönalişlarda yuqori malakali mutaxassislar tayyorlaydigan oliy öquv yurti. 1918 y.da oçilgan Turkiston xalq unti texnika fti zaminida Örta Osiyo paxtaçilik irrigatsiyasi politexnika intiga 1929 y. asos solingan. 1933 y. uning negizida Örta Osiyo. industrial inti taşkil kilingan. 1949 y. Örta Osiyo politexnika intiga aylantirilgan, 1961 y.dan Toşkent politexnika inti nomi bilan atalgan. Int negizida 1989 y. Maşinasozlik inti ham taşkil topgan. 1991 y.da Politexnika inti va Maşinasozlik inti negizida ToşTU, Toşkent arxitekturaquriliş institutö va Toşkent kimyotexnologiya institutö va Samolyotsozlik fti taşkil kilindi. Untda energetika, elektronikaavtomatika va hisoblaş texnikasi, mexanikamaşinasozlik, kongeologiya, iqtisodmuhandislik, neft va gaz, fundamental fanlar, gumanitar ta'lim hamda biznesboşqaruv ftlari bor. Biznesboşqaruv fti Malayziyaning RENONG BERXAD kompaniyasi bilan hamkorlikda 1994 y.da taşkil etilgan. Untda 93 kafedra, şu jumladan, harbiy kafedra, tayyorlov bölimi, 27 i.t. lab., aspirantura, drlik va nomzodlik dissertatsiyalarini himoya qiliş uçun 5 ta ixtisoslaştirilgan ilmiy kengaş bor. Untda 1992 y.da iktidorli öquvçilar uçun texnik yönalişdagi internatlitsey va 1995 y.da maxsus gimnaziya taşkil qilindi. Untning boş kutubxonasi tarkibida 7 tarmoq kutubxonasi bor (1 mln. 307 ming nusxa asar). Untda 33 yönaliş böyiça bakalavrlar, 66 yönaliş böyiça magistrlar tayyorlanadi. 2002/03 öquv yili 11 mingga yaqin talaba öqidi, 1000 dan ortiq öqituvçi, şu jumladan, 70 fan dri va prof. işladi.
Untda texnik va texnologik yönalişlar böyiça i.t. işlari olib boriladi, Osiyo, Afrika, Lotin Amerikasi va Yevropa mamlakatlarining qator öquv yurtlari bilan hamkorlikni kuçaytiriş, Rossiya, AQŞ, Yaponiya, Fransiya, Germaniya, Koreya kabi mamlakatlarning ilmfan, texnika sohalaridagi yutuqlarini örganiş, iqtidorli yoşlarni öqişga yuboriş, prof.öqituvçilar malakasini Yevropa andozasi asosida oşirişga doyr işlar qilinmoqsa. Unt qoşida talabalar uyi, kişki va yozgi sport zallari, tibbiyot şoxobçalari, dam oliş maskanlari bor. Unt faoliyati H. M. Abdumayev, K. S. Ahmedov, H. N. Boymuhamedov, U. Oripov, V. R. Rahimov, O. U. Salimoye, A. S. Ukloneniy, H. F. Fozilov, M. T. Örozboyev, V. Q. Krbulov, M. 3. Homidxonov va b. olimlar nomi bilan boğliq. Untda ilmiy asarlar töplami, darsliklar, öquv qöllanmalari naşr etiladi. Unt faoliyati davomida undan 15 ta oliy öquv yurti, 3 ta texnik kollej ajralib çiqqan, ba'zi xorijiy mamlakatlarda texnika oliy öquv yurtlari taşkil etilişida faol qatnaşgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТОШКЕНТ ТЕХНИКА УНИВЕРСИТЕТИ (ТошТУ), Абу Райҳон Беруний номидаги Тошкент давлат техника университети — халқ хўжалиги, и.т., лойиҳаконструкторлик ташкилотлари учун техник ва технологик йўналишларда юқори малакали мутахассислар тайёрлайдиган олий ўқув юрти. 1918 й.да очилган Туркистон халқ унти техника фти заминида Ўрта Осиё пахтачилик ирригацияси политехника интига 1929 й. асос солинган. 1933 й. унинг негизида Ўрта Осиё. индустриал инти ташкил килинган. 1949 й. Ўрта Осиё политехника интига айлантирилган, 1961 й.дан Тошкент политехника инти номи билан аталган. Инт негизида 1989 й. Машинасозлик инти ҳам ташкил топган. 1991 й.да Политехника инти ва Машинасозлик инти негизида ТошТУ, Тошкент архитектурақурилиш институтў ва Тошкент кимётехнология институтў ва Самолётсозлик фти ташкил килинди. Унтда энергетика, электроникаавтоматика ва ҳисоблаш техникаси, механикамашинасозлик, конгеология, иқтисодмуҳандислик, нефть ва газ, фундаментал фанлар, гуманитар таълим ҳамда бизнесбошқарув фтлари бор. Бизнесбошқарув фти Малайзиянинг RENONG BERXAD компанияси билан ҳамкорликда 1994 й.да ташкил этилган. Унтда 93 кафедра, шу жумладан, ҳарбий кафедра, тайёрлов бўлими, 27 и.т. лаб., аспирантура, дрлик ва номзодлик диссертацияларини ҳимоя қилиш учун 5 та ихтисослаштирилган илмий кенгаш бор. Унтда 1992 й.да иктидорли ўқувчилар учун техник йўналишдаги интернатлицей ва 1995 й.да махсус гимназия ташкил қилинди. Унтнинг бош кутубхонаси таркибида 7 тармоқ кутубхонаси бор (1 млн. 307 минг нусха асар). Унтда 33 йўналиш бўйича бакалаврлар, 66 йўналиш бўйича магистрлар тайёрланади. 2002/03 ўқув йили 11 мингга яқин талаба ўқиди, 1000 дан ортиқ ўқитувчи, шу жумладан, 70 фан дри ва проф. ишлади.
Унтда техник ва технологик йўналишлар бўйича и.т. ишлари олиб борилади, Осиё, Африка, Лотин Америкаси ва Европа мамлакатларининг қатор ўқув юртлари билан ҳамкорликни кучайтириш, Россия, АҚШ, Япония, Франция, Германия, Корея каби мамлакатларнинг илмфан, техника соҳаларидаги ютуқларини ўрганиш, иқтидорли ёшларни ўқишга юбориш, проф.ўқитувчилар малакасини Европа андозаси асосида оширишга дойр ишлар қилинмоқца. Унт қошида талабалар уйи, кишки ва ёзги спорт заллари, тиббиёт шохобчалари, дам олиш масканлари бор. Унт фаолияти Ҳ. М. Абдумаев, К. С. Аҳмедов, Ҳ. Н. Боймуҳамедов, У. Орипов, В. Р. Раҳимов, О. У. Салимое, А. С. Уклонений, Ҳ. Ф. Фозилов, М. Т. Ўрозбоев, В. Қ. Крбулов, М. 3. Ҳомидхонов ва б. олимлар номи билан боғлиқ. Унтда илмий асарлар тўплами, дарсликлар, ўқув қўлланмалари нашр этилади. Унт фаолияти давомида ундан 15 та олий ўқув юрти, 3 та техник коллеж ажралиб чиққан, баъзи хорижий мамлакатларда техника олий ўқув юртлари ташкил этилишида фаол қатнашган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.