Turneps
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 777-b. — ziyouz.com
Turneps TURNEPS, xaşaki şolğom (Brassuca gara gara) — karamdoşlar oilasiga mansub ikki yillik ösimlik, yemxaşak ekini. Yevrosiyoda yovvoyi turidan kelib çiqqan. Yer şarining barça dehqonçilik mintaqalarida faqat ekma holida tarqalgan. Ekilgan yili ildiz böğizi barg bandlari hamda yirik ildizmeva hosil qiladi. 2yili ekilgan ildizmevaning boş qismidagi kurtaklardan gulpoya, töpgul va uruğli mevalar rivojlanadi. Mevasi köp uruğli közoqça, uruği mayda, rangi qora yoki jigarrang, 1000 dona uruği vazni 2,5—3,0 g. Ildizmevasi va bargi serşira, mineral tuzlar va vitaminlarga boy. 100 kg ildizmevasida 9 ozuqa birligi va 0,7 kg hazm böluvçi protein, 100 kg poyasida 11,4 ozuqa birligi, 1,8 kg hazm böluvçi protein bor. Sovuqqa ança çidamli. T. uruği Özbekiston şaroitida erta bahorda va takroriy ekin sifatida yezda keng qatorlab ekiladi. Uruğlik ekiş meyori 2,3—3,5 kg/ga, çuq. 1,5—2,5 sm. Qator orasi 60,70, 90 sm. Ildizmeva hosildorligi 400—500 s/ga (suğoriladigan yerlarda 1000 s/ga va undan yuqori), barg xrsildorligi 150—200 s/ga.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТУРНЕПС, хашаки шолғом (Brassuca гара гара) — карамдошлар оиласига мансуб икки йиллик ўсимлик, емхашак экини. Евросиёда ёввойи туридан келиб чиққан. Ер шарининг барча деҳқончилик минтақаларида фақат экма ҳолида тарқалган. Экилган йили илдиз бўғизи барг бандлари ҳамда йирик илдизмева ҳосил қилади. 2йили экилган илдизмеванинг бош қисмидаги куртаклардан гулпоя, тўпгул ва уруғли мевалар ривожланади. Меваси кўп уруғли кўзоқча, уруғи майда, ранги қора ёки жигарранг, 1000 дона уруғи вазни 2,5—3,0 г. Илдизмеваси ва барги сершира, минерал тузлар ва витаминларга бой. 100 кг илдизмевасида 9 озуқа бирлиги ва 0,7 кг ҳазм бўлувчи протеин, 100 кг поясида 11,4 озуқа бирлиги, 1,8 кг ҳазм бўлувчи протеин бор. Совуққа анча чидамли. Т. уруғи Ўзбекистон шароитида эрта баҳорда ва такрорий экин сифатида езда кенг қаторлаб экилади. Уруғлик экиш меъёри 2,3—3,5 кг/га, чуқ. 1,5—2,5 см. Қатор ораси 60,70, 90 см. Илдизмева ҳосилдорлиги 400—500 ц/га (суғориладиган ерларда 1000 ц/га ва ундан юқори), барг хрсилдорлиги 150—200 ц/га.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.