Tuxmak
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 798-b. — ziyouz.com
Tuxmak (Sophora) — dukkakdoşlarga mansub doim yaşil yoki barg tökadigan daraxtlar, butalar va kup yillik ötlar turkumi. Osiyo va Avstraliya tropiklari va subtropiklarida 60 ga yaqin turi ösadi. Özbekistonda, asosan, vatani Xitoy va Yaponiya bölgan 1 turi — yapon T.gi (S. japonica) manzarali daraxt sifatida ekiladi. Bal. 25—30 m ga boradi. Novdalari tikanli, barglari spiral şaklida joylaşgan, uz. 2— 5 sm. Gullari 2 jinsli, oç sariq, xuşböy, töpguli şingil, yarim soyabonlar yoki taramlarga joylaşgan. Tez ösadi. 51—7 yildan boşlab gullab, meva beradi. T. iyun— iyulda gullab, sent.da mevasi yetiladi. Mevasi dukkak. Yoğoçi qattiq, undan mebellar, turli buyumlar işlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТУХМАК (Sophora) — дуккакдошларга мансуб доим яшил ёки барг тўкадиган дарахтлар, буталар ва куп йиллик ўтлар туркуми. Осиё ва Австралия тропиклари ва субтропикларида 60 га яқин тури ўсади. Ўзбекистонда, асосан, ватани Хитой ва Япония бўлган 1 тури — япон Т.ги (S. japonica) манзарали дарахт сифатида экилади. Бал. 25—30 м га боради. Новдалари тиканли, барглари спирал шаклида жойлашган, уз. 2— 5 см. Гуллари 2 жинсли, оч сариқ, хушбўй, тўпгули шингил, ярим соябонлар ёки тарамларга жойлашган. Тез ўсади. 51—7 йилдан бошлаб гуллаб, мева беради. Т. июнь— июлда гуллаб, сент.да меваси етилади. Меваси дуккак. Ёғочи қаттиқ, ундан мебеллар, турли буюмлар ишланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.