Tuyaquyruq
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 806-b. — ziyouz.com
Tuyaquyruq (Carduus albidus MB.) — murakkabguldoşlarga mansub bir yillik begona öt. Poyasi yakka, tik usadi, çoçoq, serşox, poyasining yuqorigi şoxlari kalin, oq tuklar bilan krplangan, böyi 15—60 sm. Barglari etli, keng naştarsimon va patsimont şapaloq, tikanli, bandsiz. Gullar töq qizil, çoçoq, savatsimon töpgulga yiğilgan. Mevasi uruğça. May — iyulgaça gullaydi va mevalaydi. Uruğidan köpayadi. 10—25° haroratda uruği unib çiqadi. Ildizi öq ildiz. Özbekistonning barça hududida, jumladan, Toşkent, Sirdaryo, Samarqand, Surxondaryo viloyatlarida tarqalgan. Ğöza, beda, don va b. barça ekinlar orasida uçraydi. Quriq, taşlandiq yerlarda, suğoriş şoxobçalari yaqinida, yöl yoqalarida, boğ va tokzorlarda ösadi.
Kuraş çoralari: bedani T. uruği yetilgunça örib oliş; ğalla ekinlariga 2,4D tipidagi gerbitsidlar purkaş.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ТУЯҚУЙРУҚ (Carduus albidus MB.) — мураккабгулдошларга мансуб бир йиллик бегона ўт. Пояси якка, тик усади, чочоқ, сершох, поясининг юқориги шохлари калин, оқ туклар билан крпланган, бўйи 15—60 см. Барглари этли, кенг наштарсимон ва патсимонт шапалоқ, тиканли, бандсиз. Гуллар тўқ қизил, чочоқ, саватсимон тўпгулга йиғилган. Меваси уруғча. Май — июлгача гуллайди ва мевалайди. Уруғидан кўпаяди. 10—25° ҳароратда уруғи униб чиқади. Илдизи ўқ илдиз. Ўзбекистоннинг барча ҳудудида, жумладан, Тошкент, Сирдарё, Самарқанд, Сурхондарё вилоятларида тарқалган. Ғўза, беда, дон ва б. барча экинлар орасида учрайди. Қуриқ, ташландиқ ерларда, суғориш шохобчалари яқинида, йўл ёқаларида, боғ ва токзорларда ўсади.
Кураш чоралари: бедани Т. уруғи етилгунча ўриб олиш; ғалла экинларига 2,4Д типидаги гербицидлар пуркаш.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.