Uçquloç
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 209-b. — ziyouz.com
Uçquloç — Jizzax viloyati Foriş tumanipagi şaharça (1983 y.dan). Şim.şarqdan Aydarköl sohillariga yondoş. Tuman markazi (Foriş)dan 12 km şim. da. Yaqin t.y. stansiyasi — Jizzax (64 km). Axoliyey 4,7 ming kişi (2004).
Şaharçaning tarixiy nomi «Xonbandi» 10-a.da qoraxoniylar tomonidan qurilgan katta suv inşooti — töğondan olingan (hozirgaça saklangan). Töğon taraşlangan granit va çidamli maxsus qorişmadan bunyod etilgan. Uning yonida suv ombori bölgan. Vaqt ötib soylardan oqib kelgan çökindilar, loyqa suv omborini töldirib, töğonni yaroqsiz ahvolga keltirgan. Şundan söng odamlar bu yerdan köçib ketgaç, yaşnagan voha daşt, çölga aylangan.
1930-y.larda Pistali toğ tizmasida qörğoşin, rux konlari topilişi munosabati b-n Uçquloç yaylovida 1960— 70 y.larda Uçquloç konçilar posyolkasi barpo etilgan. Xonbandi töğonidan 1,5 km jan.da şaharça qurildi. Unga Uçquloç nomi berildi. Konçilar posyolkasi ham U.ga ham qöşildi.
U.da, asosan, kon sanoati rivojlangan. Olmaliq konmetallurgiya ktining ruda koni, Ğallaorol geologiyarazvedka ekspeditsiyasining guruhi, «Devon» korxonasi (marmar qazib olinadi), «Forteks» xususiy korxonasi (junni qayta işlaydi), 2 umumiy ta'lim maktabi, kasalxona, poliklinika, tuğruqxona, savdo, aloqa va kommunal xizmat körsatiş korxonalari va b. faoliyat körsatadi. Şaharçaga Olmaliq — U., Jizzax — U., Yangiqişloq —U. yönalişlari böyiça avtobuslar qatnovi yölga qöyilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
УЧҚУЛОЧ — Жиззах вилояти Фориш туманипаги шаҳарча (1983 й.дан). Шим.шарқдан Айдаркўл соҳилларига ёндош. Туман маркази (Фориш)дан 12 км шим. да. Яқин т.й. станцияси — Жиззах (64 км). Ахолией 4,7 минг киши (2004).
Шаҳарчанинг тарихий номи «Хонбанди» 10-а.да қорахонийлар томонидан қурилган катта сув иншооти — тўғондан олинган (ҳозиргача сакланган). Тўғон тарашланган гранит ва чидамли махсус қоришмадан бунёд этилган. Унинг ёнида сув омбори бўлган. Вақт ўтиб сойлардан оқиб келган чўкиндилар, лойқа сув омборини тўлдириб, тўғонни яроқсиз аҳволга келтирган. Шундан сўнг одамлар бу ердан кўчиб кетгач, яшнаган воҳа дашт, чўлга айланган.
1930-й.ларда Пистали тоғ тизмасида қўрғошин, рух конлари топилиши муносабати б-н Учқулоч яйловида 1960— 70 й.ларда Учқулоч кончилар посёлкаси барпо этилган. Хонбанди тўғонидан 1,5 км жан.да шаҳарча қурилди. Унга Учқулоч номи берилди. Кончилар посёлкаси ҳам У.га ҳам қўшилди.
У.да, асосан, кон саноати ривожланган. Олмалиқ конметаллургия ктининг руда кони, Ғаллаорол геологияразведка экспедициясининг гуруҳи, «Девон» корхонаси (мармар қазиб олинади), «Фортекс» хусусий корхонаси (жунни қайта ишлайди), 2 умумий таълим мактаби, касалхона, поликлиника, туғруқхона, савдо, алоқа ва коммунал хизмат кўрсатиш корхоналари ва б. фаолият кўрсатади. Шаҳарчага Олмалиқ — У., Жиззах — У., Янгиқишлоқ —У. йўналишлари бўйича автобуслар қатнови йўлга қўйилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.