Undov tunlami
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 118-b. — ziyouz.com
Undov tunlami (Agrotis exclamationis) — tunlamlar oilasiga mansub kapalak. Tana uz. 35—40 mm. Qanoti yozilganida 35—45 mm; oldingi qanoti sarğiş kulrangdan töq jitarranggaça; qanotlari ustida undov belgisi (!) ga öxşaş qora doği bor (nomi ham şundan). Erkagining möylovi kalta taroqsimon, urğoçisiniki qilsimon. Tuxumi sarğişoq, qurti xira rangli, 6 yoşni ötaydi. Qurtlari 6yoşda tuprokda qişlaydi. Sovuqqa bardoşli. Agrometereologik zonalarga qarab U.t. yiliga 1—2 avlod beradi. U kuzgi tunlamge. nisbatan 10—15 kun keçroq rivojlanadi. Rossiyaning Yevropa qismi, Kavkaz, Qozoğiston va Örta Osiyoda keng tarqalgan. Qurti 75 tur ösimlikni, jumladan, boşoqli don ösimliklari, tamaki, kanop, makkajöxori, ğöza, kungaboqar, qand lavlagi va b. ni zararlaydi. Zararkunandaligi kuzgi tunlamga öxşaş.
Kuraş çoralari: kuzgi tunlamga qarşi köriladigan çoralar qöllaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
УНДОВ ТУНЛАМИ (Agrotis exclamationis) — тунламлар оиласига мансуб капалак. Тана уз. 35—40 мм. Қаноти ёзилганида 35—45 мм; олдинги қаноти сарғиш кулрангдан тўқ житарранггача; қанотлари устида ундов белгиси (!) га ўхшаш қора доғи бор (номи ҳам шундан). Эркагининг мўйлови калта тароқсимон, урғочисиники қилсимон. Тухуми сарғишоқ, қурти хира рангли, 6 ёшни ўтайди. Қуртлари 6ёшда тупрокда қишлайди. Совуққа бардошли. Агрометереологик зоналарга қараб У.т. йилига 1—2 авлод беради. У кузги тунламгэ. нисбатан 10—15 кун кечроқ ривожланади. Россиянинг Европа қисми, Кавказ, Қозоғистон ва Ўрта Осиёда кенг тарқалган. Қурти 75 тур ўсимликни, жумладан, бошоқли дон ўсимликлари, тамаки, каноп, маккажўхори, ғўза, кунгабоқар, қанд лавлаги ва б. ни зарарлайди. Зараркунандалиги кузги тунламга ўхшаш.
Кураш чоралари: кузги тунламга қарши кўриладиган чоралар қўлланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.