Valeriy Yakovleviç rus yozuvçisi Bryusov
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 663-b. — ziyouz.com
Bryusov Valeriy Yakovleviç rus yozuvçisi BRYUSOV Valeriy Yakovleviç [1873.1. (13). 12 Moskva 1924.9.10] rus yozuvçisi, dramaturg. Moskva untini bitirgan (1899). Ilk şe'rlari Ğarb şe'riyati ta'sirida yozilgan (1894— 95). «Durdonalar» (1895), «Bu — men» (1897), «Uçinçi qorovul» (1900) töplamlari B. ijodi kamolotidan darak beradi. Mazkur asarlarda uning ijodiga xos ilğor xususiyatlar — obrazlarning maromiga yetganligi, har bir şe'r va butun kitobning qat'iy kompozitsiyaga egaligi, notiqlik san'atining kuçliligi sezilib turadi. «Odamovilar» (1900—01) dostonida öşa davr tuzumi keskin tanqid qilinadi. «Şaharlarga va jahonga» (1903) töplamiga kirgan asarlarida işçi mehnati madh etiladi. B. 20-a. boşlarida rus adabiyotidagi modern va simvolizm oqimi rahnamosi böldi. «Gulçambar» (1906) şe'riy töplami şoirning romantik ruhdagi eng yaxşi asari sanaladi. «Barça motivlar» (1909), «Soyalar közgusi» (1912), «Kamalakning yetti rangi» (1916) şe'riy töplamlarida rus jamiyatidagi, kişilar ruhiyatidagi özgarişlar tasvirlanadi. «Olov farişta» (1908), «Zafar mehrobi» (1913) tarixiy romanlarida zamonaviy voqealarga monand mavzular topa bilgan. «Yer» dramasida kelajak haqida fikr yuritiladi. «Sönggi orzular» (1920), «Bunday kunlarda» (1921), «Daqiqa», «Yiroqyiroqlar» (1922), «Şoşil» (1924) şe'riy töplamlarida B. davrga hamnafas şoir sifatida namoyon böladi. B. adabiy tanqidçi sifatida ham ijod etgan («Rus şe'riyatida yangi oqimlar», 1913; «Şe'r haqida fan», 1919 va b.).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БРЮСОВ Валерий Яковлевич [1873.1. (13). 12 Москва 1924.9.10] рус ёзувчиси, драматург. Москва унтини битирган (1899). Илк шеърлари Ғарб шеърияти таъсирида ёзилган (1894— 95). «Дурдоналар» (1895), «Бу — мен» (1897), «Учинчи қоровул» (1900) тўпламлари Б. ижоди камолотидан дарак беради. Мазкур асарларда унинг ижодига хос илғор хусусиятлар — образларнинг маромига етганлиги, ҳар бир шеър ва бутун китобнинг қатъий композицияга эгалиги, нотиқлик санъатининг кучлилиги сезилиб туради. «Одамовилар» (1900—01) достонида ўша давр тузуми кескин танқид қилинади. «Шаҳарларга ва жаҳонга» (1903) тўпламига кирган асарларида ишчи меҳнати мадҳ этилади. Б. 20-а. бошларида рус адабиётидаги модерн ва символизм оқими раҳнамоси бўлди. «Гулчамбар» (1906) шеърий тўплами шоирнинг романтик руҳдаги энг яхши асари саналади. «Барча мотивлар» (1909), «Соялар кўзгуси» (1912), «Камалакнинг етти ранги» (1916) шеърий тўпламларида рус жамиятидаги, кишилар руҳиятидаги ўзгаришлар тасвирланади. «Олов фаришта» (1908), «Зафар меҳроби» (1913) тарихий романларида замонавий воқеаларга монанд мавзулар топа билган. «Ер» драмасида келажак ҳақида фикр юритилади. «Сўнгги орзулар» (1920), «Бундай кунларда» (1921), «Дақиқа», «Йироқйироқлар» (1922), «Шошил» (1924) шеърий тўпламларида Б. даврга ҳамнафас шоир сифатида намоён бўлади. Б. адабий танқидчи сифатида ҳам ижод этган («Рус шеъриятида янги оқимлар», 1913; «Шеър ҳақида фан», 1919 ва б.).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.