Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Vanadatlar

    Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 37-b. — ziyouz.com

    Vanadatlar — vanadiy (V) -oksid (V2O5) hosilalari bölgan. erkin holda ajratib olinmagan yoki beqaror ortovanadat H3VO4, pirovanadat H4V2O7, metavanadat HVO3, dekavanadat H6VinO2g, dodekavanadat H2V|2O31 va b. polivanadat kislotalarning tuzlari. V.ga vanadiy (1U)-oksid (VO2) hosilalari bölgan, erkin holda mavjud bölmagan H2V4O9, H4V2O6 va b. kislotalarning tuzlari ham kiradi. Ikkilamçi va uçlamçi qöş V., jumladan granat strukturali ortovanadatlar — Na3Cr2V3Ol2, LiCa,Mg2V3Ol2 ham ma'lum. Tabiatda V. pintadoit Ca2V2O7-9HjO, rossit Sa (VO3)2-4H2O, pkkoit Ca3V,0O21(17H2O minerallari holida ham uçraydi. Vanadiy (U)-oksid işqorda eritilganda V. hosil böladi.

    V. vanadiy i.ç.da muhim rol öynaydi [eritmadan Ca(VOj)2 va NH4VO3 şaklida ajratib olinadi]. V. lazer materiallar, lyuminoforlar, siyoh komponentlari, katalizatorlar i.ç. da, ip gazlama va ipakni böyaşda qöllaniladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ВАНАДАТЛАР — ванадий (V) -оксид (V2O5) ҳосилалари бўлган. эркин ҳолда ажратиб олинмаган ёки беқарор ортованадат H3VO4, пированадат H4V2O7, метаванадат HVO3, декаванадат H6VinO2g, додекаванадат H2V|2O31 ва б. поливанадат кислоталарнинг тузлари. В.га ванадий (1У)-оксид (VO2) ҳосилалари бўлган, эркин ҳолда мавжуд бўлмаган H2V4O9, H4V2O6 ва б. кислоталарнинг тузлари ҳам киради. Иккиламчи ва учламчи қўш В., жумладан гранат структурали ортованадатлар — Na3Cr2V3Ol2, LiCa,Mg2V3Ol2 ҳам маълум. Табиатда В. пинтадоит Ca2V2O7-9HjO, россит Са (VO3)2-4H2O, пккоит Ca3V,0O21(17H2O минераллари ҳолида ҳам учрайди. Ванадий (У)-оксид ишқорда эритилганда В. ҳосил бўлади.

    В. ванадий и.ч.да муҳим роль ўйнайди [эритмадан Ca(VOj)2 ва NH4VO3 шаклида ажратиб олинади]. В. лазер материаллар, люминофорлар, сиёҳ компонентлари, катализаторлар и.ч. да, ип газлама ва ипакни бўяшда қўлланилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.