Vasiliy Ivanoviç Surikov
Manba: ÖzME, 8-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 746-b. — ziyouz.com
Surikov Vasiliy Ivanoviç [1848.12(24).1, Krasnoyarsk — 1916.6(19).3, Moskva] — rus rassomi, rang-tasvir ustasi. Peterburg BA da ta'lim olgan (1869—75). Öqiş davridayoq akademik san'at uslublaridan voz keçgan, asarlariga hayotiy lavhalar kiritib, ularning ta'sirçanligiga erişgan, me'moriy obidalarni tarixiy haqqoniy tasvirlaşga e'tibor bergan. 1877 y.dan Moskvada yaşagan. Germaniya, Ispaniya, Italiya, Avstriya, Şveysariyada bulgan. S. ötmiş tarixni e'zozlab, şu tarix saboklarida zamonaviy masalalarni körişga harakat qildi. Asarlarining koloriti ham tiniq ranglar hisobiga oçilgan, rang surtmalari ritmi asar ğoyasini yanada çuqurlaştiradi. «Öqçilar qatl etilgan tong» (1881), «Menşikov Beryozovoda» (1883), «Boyar xotin Morozova» (1887), «Qorşaharçaning bosib olinişi» (1891), «Sibirning Yermak tomonidan zabt etilişi» (1895), «Suvorovning Alpdan ötişi» (1899) va b. S, şuningdek, portretlar («Sibir gözali. Ye.A.Raçkovskaya», 1891; «Stepan Razin», 1903—10; «Avtoportret», 1913), akvaredda manzaralar yaratgan. Özbekiston san'at muzeyida S. asarlari saqlanadi (mas, «Qatlga olib ketilayotgan öqçining qayliği», 1879 va b.). Moskvadagi badiiy intga S. nomi berilgan. Krasnoyarekda S.ning uy-muzeyi bor.
V.I.Surikov. «Qorşaharçaning bosib olinişi» (1891).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
СУРИКОВ Василий Иванович [1848.12(24).1, Красноярск — 1916.6(19).3, Москва] — рус рассоми, ранг-тасвир устаси. Петербург БА да таълим олган (1869—75). Ўқиш давридаёқ академик санъат услубларидан воз кечган, асарларига ҳаётий лавҳалар киритиб, уларнинг таъсирчанлигига эришган, меъморий обидаларни тарихий ҳаққоний тасвирлашга эътибор берган. 1877 й.дан Москвада яшаган. Германия, Испания, Италия, Австрия, Швейцарияда булган. С. ўтмиш тарихни эъзозлаб, шу тарих сабокларида замонавий масалаларни кўришга ҳаракат қилди. Асарларининг колорити ҳам тиниқ ранглар ҳисобига очилган, ранг суртмалари ритми асар ғоясини янада чуқурлаштиради. «Ўқчилар қатл этилган тонг» (1881), «Меншиков Берёзовода» (1883), «Бояр хотин Морозова» (1887), «Қоршаҳарчанинг босиб олиниши» (1891), «Сибирнинг Ермак томонидан забт этилиши» (1895), «Суворовнинг Альпдан ўтиши» (1899) ва б. С, шунингдек, портретлар («Сибирь гўзали. Е.А.Рачковская», 1891; «Степан Разин», 1903—10; «Автопортрет», 1913), акваредда манзаралар яратган. Ўзбекистон санъат музейида С. асарлари сақланади (мас, «Қатлга олиб кетилаётган ўқчининг қайлиғи», 1879 ва б.). Москвадаги бадиий интга С. номи берилган. Красноярекда С.нинг уй-музейи бор.
В.И.Суриков. «Қоршаҳарчанинг босиб олиниши» (1891).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.