Vertikal peç
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 133-b. — ziyouz.com
Vertikal peç — metalldan yasalgan uzun buyumlar va vertikal vaziyatda pastga yoki yuqoriga harakatlanadigan metall polosalarga termik işlov (issiqlik işlovi) beriş uçun möljallangan vertikal qurilma. Metallurgiya va maşinasozlikda qöllaniladi. V.p.ning uzlukli va uzluksiz işlaydigan xillari bor. Uzlukli işlaydigan peçlar (şaxtasimon peçlar) da harbiy qurollarning stvollari, vallar, turbinalarning rotorlari va b. uzun buyumlar toblanadi va böşatiladi. Bunda buyumlar gaz yoki elektr toki b-n qizdiriladi. Bundam peçlarning balandligi 30 m ga, iş böşliğining diametri 4 m gayetadi. Uzluksiz işlaydigan peçlarning bir ötişli va ikki ötişli turlari bor. Issiqlik işlovi beriladigan polosa peç orqali ötkaziladi. Bunday V.p.da sovuqlayin prokatlangan polosalar (tunuka, transformator temiri, zanglamas metall va b.)ga issiqlik işlovi beriladi. Peçning bal. 30 m ga, unda işlov beriladigan polosaning uz. 800 m ga yetadi. Peçda gaz yoqiladi. Bunday peç qora metallurgiyada, sovuqlayin prokatlangan polosalar va lentalar i.ç.da qöllaniladi, peçdagi jarayonlar boşqaruvçi hisoblaş maşinalari yordamida avtomatlaştirilgan (k.. Peç).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ВЕРТИКАЛ ПЕЧЬ — металлдан ясалган узун буюмлар ва вертикал вазиятда пастга ёки юқорига ҳаракатланадиган металл полосаларга термик ишлов (иссиқлик ишлови) бериш учун мўлжалланган вертикал қурилма. Металлургия ва машинасозликда қўлланилади. В.п.нинг узлукли ва узлуксиз ишлайдиган хиллари бор. Узлукли ишлайдиган печлар (шахтасимон печлар) да ҳарбий қуролларнинг стволлари, валлар, турбиналарнинг роторлари ва б. узун буюмлар тобланади ва бўшатилади. Бунда буюмлар газ ёки электр токи б-н қиздирилади. Бундам печларнинг баландлиги 30 м га, иш бўшлиғининг диаметри 4 м гаетади. Узлуксиз ишлайдиган печларнинг бир ўтишли ва икки ўтишли турлари бор. Иссиқлик ишлови бериладиган полоса печь орқали ўтказилади. Бундай В.п.да совуқлайин прокатланган полосалар (тунука, трансформатор темири, зангламас металл ва б.)га иссиқлик ишлови берилади. Печнинг бал. 30 м га, унда ишлов бериладиган полосанинг уз. 800 м га етади. Печда газ ёқилади. Бундай печь қора металлургияда, совуқлайин прокатланган полосалар ва ленталар и.ч.да қўлланилади, печдаги жараёнлар бошқарувчи ҳисоблаш машиналари ёрдамида автоматлаштирилган (к.. Печь).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.