Vibrion
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 147–148-b. — ziyouz.com
Vibrion (Vibrio) - Vibrionaceae oilasiga mansub uruğ; spora hosil qilmaydigan vergulsimon bakteriyalar. Uz. 0,5—1,5, yuğonligi 0,3—0,6 mkm. Xivçinlari bir yoki bir neçta hujayraning bir qutbida joylaşadi. V. uçun polimorfizm xos. Suvda, tuprokda, odam va hayvonlar içagida yaşaydi. V. patogen va saprofit buladi. 100 dan ortiq turi ma'lum. Mac, Vibrio cholera! asiaticae odamlarda vabo kasalligini qözğatadi. Bu V.ni birinçi marta nemis olimi R. Kox 1883 y.da Misrdagi vabo epidemiyasi vaqtida bemorlarning axlati va nobud bölganlarning içagini tekşirişda aniqpagan. Mikrobiolog N. F. Gamaleya kasallikdan ulgan tovuq va kaptarlarda odamda kasallik qözğatiş xususiyati bölmagan V.ni aniqlagan. Bundan taşqari, sellyulozani yemiruvçi, faqat hayvonlar yoki quşlarni, haşarot va baliqlarni kasallantiruvçi V. ham uçraydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ВИБРИОН (Vibrio) - Vibrionaceae оиласига мансуб уруғ; спора ҳосил қилмайдиган вергулсимон бактериялар. Уз. 0,5—1,5, йуғонлиги 0,3—0,6 мкм. Хивчинлари бир ёки бир нечта ҳужайранинг бир қутбида жойлашади. В. учун полиморфизм хос. Сувда, тупрокда, одам ва ҳайвонлар ичагида яшайди. В. патоген ва сапрофит булади. 100 дан ортиқ тури маълум. Mac, Vibrio cholera! asiaticae одамларда вабо касаллигини қўзғатади. Бу В.ни биринчи марта немис олими Р. Кох 1883 й.да Мисрдаги вабо эпидемияси вақтида беморларнинг ахлати ва нобуд бўлганларнинг ичагини текширишда аниқпаган. Микробиолог Н. Ф. Гамалея касалликдан улган товуқ ва каптарларда одамда касаллик қўзғатиш хусусияти бўлмаган В.ни аниқлаган. Бундан ташқари, целлюлозани емирувчи, фақат ҳайвонлар ёки қушларни, ҳашарот ва балиқларни касаллантирувчи В. ҳам учрайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.