Vijdon
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 154-b. — ziyouz.com
Vijdon — axloqiy tuşunça, yaxşilik nima-yu, yomonlik nimaligiga javob beradigan içki işonç, öz xatti-harakatlari uçun axloqiy mas'uliyatni anglaş. V. şaxsning axloqiy jihatdan öz-özini nazorat qila oliş, özida axloqiy burçni mustaqil şakllantiriş hamda özidan uni ado etişni talab qiliş va öz xatti-harakatlariga baho beriş qobiliyatini ifodalaydi. V. dastlabki axloqiy mayl bölib, taşqi ta'sir tufayli rivojlanişi yoki sönişi mumkin. U ehtiros, hissiyot şaklida şaxsning öz xatti-harakatlari uçun uyaliş, puşaymon böliş yoki axloqiy qoniqiş sifatida namoyon böladi. V. yaxşilik, burç, baxt, halomik kabi boşqa axloqiy tuşunçalar b-n boğliq. Jamiyatning rivojlanişi, ma'naviy, axloqiy yuksalişi b-n V. tuşunçasining mazmuni va mohiyati boyib boradi. Uning mohiyati ijtimoiy muhit b-n belgilanadi. Vijdon erkinligi tuşun-çasi V. tuşunçasining muayyan qismini taşkil etadi.
Ad.: Karimov I. A., Istiqlol va ma'naviyat, T., 1994.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ВИЖДОН — ахлоқий тушунча, яхшилик нима-ю, ёмонлик нималигига жавоб берадиган ички ишонч, ўз хатти-ҳаракатлари учун ахлоқий масъулиятни англаш. В. шахснинг ахлоқий жиҳатдан ўз-ўзини назорат қила олиш, ўзида ахлоқий бурчни мустақил шакллантириш ҳамда ўзидан уни адо этишни талаб қилиш ва ўз хатти-ҳаракатларига баҳо бериш қобилиятини ифодалайди. В. дастлабки ахлоқий майл бўлиб, ташқи таъсир туфайли ривожланиши ёки сўниши мумкин. У эҳтирос, ҳиссиёт шаклида шахснинг ўз хатти-ҳаракатлари учун уялиш, пушаймон бўлиш ёки ахлоқий қониқиш сифатида намоён бўлади. В. яхшилик, бурч, бахт, ҳаломик каби бошқа ахлоқий тушунчалар б-н боғлиқ. Жамиятнинг ривожланиши, маънавий, ахлоқий юксалиши б-н В. тушунчасининг мазмуни ва моҳияти бойиб боради. Унинг моҳияти ижтимоий муҳит б-н белгиланади. Виждон эркинлиги тушун-часи В. тушунчасининг муайян қисмини ташкил этади.
Ад.: Каримов И. А., Истиқлол ва маънавият, Т., 1994.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.