Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Vismut rudalari

    Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 199-b. — ziyouz.com

    Vismut rudalari - vismut olinadigan birikmalar. Sof tuğma vismut, vismutin, tetradimut, kozalit, bismit, bismutit minerallaridan taşkil topadi. Qalay, volfram, mis, qörğoşin va b. metallarning rudalari b-n köpinça birga uçraydi. Dunyoda olinadigan vismutning 90% tarkibida vismut bölgan qörğoşin, rux, mis, qalay rudalari va konsentratlarining metallurgiyada qayta işlanişidan olinadi. Rudalarda vismutning mikdori 0,01, ba'zan 0,1%. Vismut olinadigan konlarda 1% dan köproq. Bunday konlar juda kam.

    V.r. endogen konlari postmagmatik va gidrotermal bölib, granit toğ jinslari b-n genetik boğliq. V. r.ni greyzenli,' kvars-tomirli (volframit, berill, molibdenit, vismutin, kozalit), skarnli (şeyelit, mis, polimetalli), kolçedanli (vismut b-n), oltin-vismutli va b. köp konlari ma'lum. Ekzogen şaroitlarda tub konlarni yemirilişidan bazobismutit va bismutitli allyuvial va delyuvialallyuvial soçmalari hosil böladi.

    Yirik V.r. konlari Boliviya, Meksika, AQŞ, Peru va b. mamlakatlarda, RF (Zabaykalye), Özbekistonda (Ustarasoy) topilgan.

    V.r. oson eriydigan qotişmalar olişda va şişa sanoatida nur sindiriş körsatkiçi yuqori bölgan şişalar i. ç.da, şuningdek tibbiyot va b. sohalarda qöllaniladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ВИСМУТ РУДАЛАРИ - висмут олинадиган бирикмалар. Соф туғма висмут, висмутин, тетрадимут, козалит, бисмит, бисмутит минералларидан ташкил топади. Қалай, вольфрам, мис, қўрғошин ва б. металларнинг рудалари б-н кўпинча бирга учрайди. Дунёда олинадиган висмутнинг 90% таркибида висмут бўлган қўрғошин, рух, мис, қалай рудалари ва концентратларининг металлургияда қайта ишланишидан олинади. Рудаларда висмутнинг микдори 0,01, баъзан 0,1%. Висмут олинадиган конларда 1% дан кўпроқ. Бундай конлар жуда кам.

    В.р. эндоген конлари постмагматик ва гидротермал бўлиб, гранит тоғ жинслари б-н генетик боғлиқ. В. р.ни грейзенли,’ кварц-томирли (вольфрамит, берилл, молибденит, висмутин, козалит), скарнли (шеелит, мис, полиметалли), колчеданли (висмут б-н), олтин-висмутли ва б. кўп конлари маълум. Экзоген шароитларда туб конларни емирилишидан базобисмутит ва бисмутитли аллювиал ва делювиалаллювиал сочмалари ҳосил бўлади.

    Йирик В.р. конлари Боливия, Мексика, АҚШ, Перу ва б. мамлакатларда, РФ (Забайкалье), Ўзбекистонда (Устарасой) топилган.

    В.р. осон эрийдиган қотишмалар олишда ва шиша саноатида нур синдириш кўрсаткичи юқори бўлган шишалар и. ч.да, шунингдек тиббиёт ва б. соҳаларда қўлланилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.